SAFEVÎ DÖNEMİNDE AZERBAYCAN HALKININ MANEVİ KÜLTÜRÜNDE HAT SANATININ ROLÜ ÜZERİNE

Özet

Makalenin amacı, Safevî dönemine ait çömlek, kase, sini, serpuş, kırkaçar camı ve diğer bakır kaplar üzerindeki hat yazılarını inceleyerek Azerbaycan halkının manevi dünya görüşü ve hat sanatının bazı özellikleri hakkında bir fikir edinmektir. İncelenen materyaller Milli Azerbaycan Tarihi Müzesi Etnografya Fonuna ve Milli Azerbaycan Sanat Müzesine aittir. Malzemeler üzerindeki yazıtlar daha çok dini içeriğe sahiptir. Kırkaçar camı hariç, diğer ev kapları dini olmasa da üzerinde Kuran ayetleri ve diğer dini yazılar yazılmıştır. Bu tür dini yazılar hatta nargile kavanozlarında bile var. Dini ritüellerle ilgili olmayan ve günlük hayatta kullanılan sofra kapları üzerindeki dualar, Safevîler döneminde insanların dünya görüşünde İslam'ın etkisinin çok güçlü olduğunu göstermektedir. Kabların üzerindeki yazıtların sıradan değil, hat usulü ile yazılmış olması o dönemde hattın bir sanat olarak halkın manevi dünya görüşünü ifade etme rolü oynadığını göstermektedir.