Dergiler / İktisadi İdari ve Siyasal Araştırmalar Dergisi / 2019 / Cilt: 4 - Sayı: 8
AVRUPA BİRLİĞİ TARIMSAL VE KIRSAL KALKINMA DESTEK PROGRAMI (IPARD) İLE TARIM İHRACATI İLİŞKİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ
- Sayfa
- 101–117
- DOI
- —
Özet
IPARD programı Avrupa Birliği’nin OTP çerçevesinde Birliğe üyelik yolundaki aday ve potansiyel aday ülkelere yönelik oluşturulan ve Katılım Öncesi Yardım Aracı’nın (Instrument for Pre-Accession Assistance- IPA) Kırsal Kalkınma bileşenidir. Türkiye ekonomisinin çok yönlü kalkınma stratejisinde Avrupa Komisyonu ile ülkemizin ortak yürüttüğü “Kırsal Kalkınma Programı” 2014 – 2020 dönemini kapsayan çok yıllı önemli bir program olarak anılmaktadır. Bu kapsamda IPARD ile sunulan mali desteklerin Türkiye tarımında sürdüre geldiği dış ticaretinin kırsal kalkınma enstrümanı ile istihdamdan GSMH’ya kadar oluşturduğu makro iktisadi etkisinin mevcut ve yeni politika uygulamalarına yansıması kaçınılmaz bir sonuçtur. Bu nedenle IPARD’ın Türkiye tarım ihracatına etkisinin araştırılması bu çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Çalışmada AB tarımsal ve kırsal kalkınma destek programı (IPARD) çerçevesinde sağlanan desteklerin Türkiye tarım ihracatına etkisi 2013/1 – 2016/12 aylık veriler üzerinden yapısal kırılmalı ekonometrik testlerle analiz edilmektedir. Gregory-Hansen tek kırılmalı eşbütünleşme testi sonuçlarına göre seriler arasında uzun dönemli ilişki görülmüş olup FMOLS tahmincisine göre ise IPARD desteklerindeki artışın Türkiye tarım ihracatına pozitif yönde etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Hacker-Hatemi nedensellik testi sonuçlarında ise tarım ihracatından IPARD desteklerine doğru tek yönlü nedensellik ilişkisi görülmüştür.
Abstract
The IPARD program is the Rural Development component of the Instrument for Pre-Accession Assistance (IPA) for the candidate and prospective candidate countries in the Union's membership under the European Union's Common Agricultural Policy. Turkey's economy multifaceted development strategy of the European Commission and carried out by our partner countries, "Rural Development Program" is. It is known as an important multi-year program covering the period from 2014 to 2020. In this context, it is inevitable that the economic impact of the financial support offered by IPARD will reflect on existing and new policy implementations. In the study the EU support program for agricultural and rural development (IPARD) on Turkey's exports of agricultural subsidies provided within the framework of 2013/1 - 2016/12 should structural break out quarterly data are analysed by econometric tests. According to the Gregory-Hansen with one structural break cointegration test results, there was a long-lasting relationship between the series. According to forecasters FMOLS also positively the increase in IPARD was concluded that the influence of Turkey on agricultural exports. Hacker-Khatami causality test results in the one-way causal relationship have been shown to support agricultural exports from the IPARD.