Kutsal İttifak Savaşları Sırasında Sofya-Belgrad Arasında Eşkıyalık ve Asayiş Olayları (1683-1699)

Banditry and Public Order Events Between Sofia and Belgrade During the War of the Holy League (1683-1699)

Özet

XVI. yüzyıl sonlarından itibaren başlayıp XVII. yüzyılda da devam eden uzun ve yıpratıcı savaşlar, Osmanlı İmparatorluğu üzerinde idari, mali, askeri ve toplumsal alanlarda derin etkiler bırakmıştır. Önce Anadolu’da sonra Rumeli’nin şehir, kasaba ve köylerinde sık sık eşkıyalık hareketleri yaşanmaya başlamıştır. Ekonomik sıkıntı içinde olan işsiz güçsüz halk kitleleri yanında askeri ve idari taifeler de bu eşkıyalık hareketine dahil olmuşlardır. II.Viyana mağlubiyetini takip eden yıllarda savaş ortamını da bahane ederek halk üzerinde büyük baskılar kuran eşkıyalar, yol kesme, adam öldürme, soygun yapma gibi bir çok faaliyet içine girmişlerdir. Bu dönemde Rumeli orta kol olarak bilinen İstanbul-Belgrad arasındaki yolda savaş şartları sebebiyle her zamankinden daha yoğun bir hal almıştır. Bunu fırsat bilen eşkıya uygun yerlerde saklanarak yoldan gelip geçen yolculara sık sık saldırmıştır. Özellikle saldırı ve saklanma açısından daha uygun Sofya-Belgrad arasındaki geçitlerde yol güvenliği ciddi şekilde tehlikeye girmiştir. Osmanlı yönetimi bunu önlemek için güzergah üzerinde bulunan kale ve palankaların savunma gücünü arttırmaya çalışmış, eşkıyayı etkisizleştirmek için Rumeli’nin muhtelif yerlerinden buraya takviye güçler göndermiştir. Ancak savaş ortamından kaynaklanan asayiş boşluğu, yerli Hristiyan ahalinin destek vermesi gibi sebeplerle güzergah üzerinde eşkıya savaş yılları boyunca faaliyetlerini sürdürebilmiştir.

Abstract

The long and tired wars which continued in the XVI. century from the end of the XVII. century had profound repercussions on the Ottoman Empire in the administrative, financial, military and social fields. Thuggery movements began to occur frequently in the cities, towns and villages of Anatolia then Rumelia. In addition to the masses of helpless unemployed in economic distress, military and administrative tasks were also included in this banditry movement. In the years following the defeat of Vienna II, the bandits who put great exercise influence over on the people under the pretext of the war environment undertook many activities such as latrocination, killings and robberies. During this period, the road between Istanbul and Belgrade, known as the central branch of Rumeli, became more intense than ever due to the conditions of war. Groups of bandits, who knew of this opportunity, hid in the appropriate places and frequently attacked the passengers, soldiers and officials passing by. Road safety has been seriously imperiled, particularly at level crossings between Sofia and Belgrade, which are more suited to attack and concealment. In order to prevent this, the Ottoman administration tried to increase the defensive forces of the fortresses and redoubts on the road and sent reinforcements from various places of Rumelia to neutralize the bandit. However, due to the security gap caused by the war environment and the support of the local Christian inhabitants , the bandit was able to continue its activities during the war years.