Dergiler / Yükseköğretim ve Bilim Dergisi / 2020 / Cilt: 10 - Sayı: 1

Türkiye’deki Yükseköğretimde Kadınlar: 100 Yılda Ne Değişti?

Women in Higher Education in Turkey: What Has Changed in 100 Years?*

Sayfa
45–55
DOI
—

Özet

Türkiye’de kadınlar üniversiteye girme hakkını 1914 yılında kazandı. Kadınların yükseköğrenim talebi, artan liseler ve kız çocukları için öğretmen yetiştirme okullarının ihtiyaçları zaman içerisinde yükseköğretimde kadın sayısında artışa neden olmuştur. 1923’teki ulus devlet oluşturma sürecinin ardından, ülke genelinde yeni üniversiteler açıldı ve yüksek öğrenimdeki kadın sayısı 22’den (%0,73) (1914) 3 675 986’e (%47,5) (2018-2019) yükseldi. Bu çerçevede, bu makale kadın öğrencilerin profillerinin son 100 yılda nasıl değiştiğini araştırmayı amaçlamaktadır. Günümüzde üniversiteye kayıtlı öğrencilerin sosyal/ailevi arkaplanı nasıldır? Üniversitenin ilk kadın öğrencileri ile bugünkü üniversiteli kadınlar arasındaki farklılıklar ve/veya benzerlikler nelerdir? Bu sorular, Eurostudent Anketi IV (2011) verisine dayanarak kadın öğrencilerin sosyo-demografik, aile ve eğitim geçmişleri dikkate alınarak ele alınmıştır. Bulgular, Türkiye’nin modernleşme tarihi bağlamında tartışılmaktadır.

Abstract

In Turkey, women acquired the right to obtain higher education in 1914. Women’s demand for higher education, the increased number ofhigh schools and the needs of teacher-training schools for girls led to an increase in the number of women in higher education over time.After the nation-building process in 1923, new universities were opened across the country and the number of women in higher educationhas increased from 22 (0.73%) (in 1914) to 3 675 986 (47.5%) (in 2018-2019). Within this framework, this paper aims to explorehow female students’ profiles have changed over the last 100 years. What is the social make-up of the female students who enrolled inuniversities nowadays? What are the differences and/or similarities among women who attended the universities as first women studentsand those of today? Drawing on the Eurostudent Survey IV (2011), these questions are elaborated regarding women’s socio-demographic,family and educational backgrounds. Outcomes are discussed within the context of the modernization history of Turkey.