Dokuz Eylül Üniversitesi Adına Yapılan 2019-2021 Sibirya Araştırmalarına Ait Sonuçlar

RESULTS OF THE 2019-2021 SIBERIAN RESEARCHES CARRIED OUT ON BEHALF OF DOKUZ EYLUL UNIVERSITY

Özet

2001’den günümüze aralıksız yürütülen Avrasya araştırmalarımız 2019 Sibirya arazi çalışmaları, arkeolojik kazılar, laboratuvar çalışmaları, kuramsal çalışmalar olmak üzere 3 aşamada ilerledi. Arazi çalışmalarında üç noktada kazılara katıldık. 1) Angara-Baykal bölgesinde üç ayrı noktada yürütülen arkeolojik kazılardan Buret’ Üst Paleolitik buluntu merkezi kazıları iki alanda yürütüldü. A alanında yapılan kazı çalışmalarında Üst Paleolitik taş aletler, mikro-faunal buluntular ve büyük memelilere ait kimi küçük parçalar ele geçti. B alanında yapılan çalışmalarda ise Tunç Çağı'na ait tekil insan gömütü kazıldı. Bir çocuğa ait olduğu anlaşılan iskelet sıkıca büzülmüş durumdaydı. Gömüt içinde bireye eşlik eden herhangi bir buluntu ele geçmedi. 2) Baykal gölü kıyısında Ol’hon adasının karşısında bulunan Küçük Deniz (Малое море) diye adlandırılan bölgede yürütülen çalışmalarda iki gömütün kazıları gerçekleştirildi. Mezarlar Ol’hon Bölgesi için İlk Tunç Çağı Glazkovo kültürü geleneklerine uygundu. Mezarlarda ele geçen armağanlar arasında yeşimden halka ve disk formlu süsler ve diğer küçük süs eşyaları yanında bir adet tunçtan çift yüzlü mızrak ucu ele geçti. Mızrak ucu Glazkovo kültürü için tipiktir. 3) Diğer kazılar İlk Neolitik Ust’-Beleya buluntu merkezinde yapıldı. Kazı alanı, İrkutsk’un Kuzeybatısında, Angara nehrinin bir kolu olan Belaya nehri ağzı diye tanımlanan bölgede, nehrin kıyısında yer alır. Kazılarda yukarı Angara havzasının Mezolitik ve Neolitik Çağlar gelişimi hakkında bilgilerimizi onaylayan bulgulara ulaşıldı. Laboratuvar çalışmalarında seramik, taş aletler ve antropolo- jik belgeler üzerinde incelemeler gerçekleştirildi. Kuramsal masa başı çalışmalarında ise baskı tekniği ile üretilen mikrodilgi taş alet endüstrisi üzerinden Sibirya-Yakındoğu ilişkileri konusunda tarafımız- dan daha önce yapılan çalışmalar gözden geçirildi. İki bölge arasında gerçekleşen muhtemel kültürel ilişkiler süreciyle ilgili hipotetik görüşlerimiz yeni arkeolojik belgeler üzerinden güncellendi.

Abstract

The 2019-2021 Siberian field-works, which has been carried out uninterruptedly since 2001, is progressed on 3 stages: archaeological excavations, laboratory reserches and theoretical studies. We participated the excavations in Siberia at three points during the field-works. 1) One of the archaeo- logical excavations carried out at three different points in the Angara-Baikal region is two areas at the Buret’ Upper Paleolithic site. During the excavations in area A, Upper Paleolithic stone tools, micro- faunal finds and some small pieces of large mammals were found. A single human burial belonging to the Bronze Age was excavated in area B. The skeleton of a child was fully closed hocker. No finds accompanying the individual were found in the burial. 2) The excavations of two burials were carried out in the Small Sea (Малое море), opposite to the Ol’hon island on the shore of Lake Baikal. The tombs are associated with the traditions of the Early Bronze Age Glazkovo culture for the Ol’hon Region. Among the finds jade earrings, bracelets (flat rings and discs) and other small ornaments as well as a bronze double-faced spearhead take place. The spearhead is typical for the Glazkovo cul- ture. 3) The other excavations were carried out in the Early Neolithic Ust’-Beleya settlement. The site is located to the Northwest of Irkutsk, on the left bank of the river, at the mouth of the Belaya river, a tributary of the Angara river. The excavations yielded findings confirming the development of the esolithic and Neolithic of the upper Angara basin. The laboratory works comprised ceramics, stone tools and anthropological materials. During the theoretical studies, previous studies on Siberia-Near East relations were checked through the microblade stone tool industry produced by the pressure technique. Our hypothetical views on the possible process of cultural relations between both regions have been updated through new archaeological materials.