Batı Anadolu’da Bir Kutsal Dağ: Latmos (Beşparmak Dağları)

Özet

Latmos (modern Beşparmak Dağı), Milet’in (Miletos) kuzeydoğusunda, Menderes Nehri’nin güneyin- de yer almaktadır. Latmos, Anadolu’nun kutsal dağlarından biridir. Antik Çağ'da Karia Bölgesi’nin kuzeybatı ucunda yer alan ve Ionia ile sınırını oluşturan bu dağlar, günümüze kuzeyde Aydın, güney- de Muğla illerinin sınırları içinde kalmaktadır. Latmos Dağı, Bafa Gölü’nde bulunan adalar ve yakın civarındaki yapılar ve sıradağın kuzeybatısındaki Azap Gölü dahil yakın civarı içeren genel bir coğrafik alan olarak değerlendirilmiştir. Kutsal Latmos Dağı'nın yaklaşık 1400 m yükseklikte bulunan ve her yerden görülebilen zirvesinin, en erken dönemlerden beri tanrısal bir güçle özdeşleştirildiği bilinmek- tedir. Dağın yuvarlak biçiminden dolayı Türkçede Tekerlek Dağ olarak adlandırılan zirvesi, Hava tanrı- sının tahtı olarak kabul edilmekteydi. Latmos’un zirvesindeki yağmur kültü Bizans Dönemi'ne kadar sürmüş, bu dönemde dağ manastır yaşamının merkezlerinden biri haline gelmiştir.

Abstract

Latmos (modern Beşparmak Mountain) is located northeast of Miletus (Miletos), south of the Menderes River. Latmos is one of the sacred mountains of Anatolia. These mountains, which were located at the northwest end of the Caria Region in ancient times and formed the border with Ionia, remain within the borders of Aydın in the north and Muğla in the south. Latmos Mountain has been evaluated as a general geographical area that includes the islands and nearby structures in Lake Bafa, and the immediate vicinity, including Lake Azap in the northwest of the mountain range. It is known that the summit of the holy Latmos mountain, which is at an altitude of 1400 meters and can be seen from everywhere, has been identified with a divine power since the earliest times. The summit of the mountain, called Wheel Mountain in Turkish due to its round shape, was considered the throne of the Air god. The rain cult at the summit of Latmos lasted until the Byzantine period, during which the mountain became one of the centers of monastic life.