TAAŞŞUK-I TAL'AT VE FİTNAT ROMANINDA ANLATICININ KONUMU

Özet

Şemsettin Saminin 1872 yılında Hadîka gazetesinde tefrika edilmeye başlananve 1873 yılında tefrikası tamamlanan Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat başlıklı romanı,Türk edebiyat tarihinde roman türünün ilk örneklerinden biri olması açısındandikkate değerdir. Türk romanının nereden başlayıp nereye geldiğini anlamak içinbu eserin etraflıca incelenmesinde fayda vardır. Romanı anlatı tekniği açısındanincelediğimizde, Türk romanının gelişimi açısından iyi bir ilk örnek oluşturdu- ğunu söyleyebiliriz. Yazıldığı dönemin koşulları açısından bakıldığında, anlatıyıdüzenleyen ve anlatıdaki söylemin üreticisi olan anlatıcının toplumsal bir mesajverme kaygısı taşıdığı ve kullandığı anlatım vasıtalarını da bu kaygıyı gözeterek seçtiği görülmektedir. Bu makalede Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat romanındaanlatıcının konumu ve anlatıdaki söylemi üretirken kullandığı anlatım vasıtalarıve anlatı teknikleri üzerinde durulacaktır. Romanda anlatıcının sıkça kullandığıalıntılanan monolog tekniği üzerinde, Türk romanında kullanılan ilk bilinçyansıtma tekniklerinden biri olması sebebiyle özellikle durulacaktır.

Abstract

The novel Taaşşuk-ı Tal at ve Fitnat by Şemsettin Sami whichstarted to be serialized in the Hadîka journal in 1872 and was completed in 1873is worth attention for being one of the first examples to the novel genre in Turkishliterature history. It would prove to be useful to thoroughly review this work tounderstand the beginnings of Turkish novel. In terms of the narrative techniqueof this novel, we can conclude it is a good first example for development of Tur- kish novel. Considering the conditions of the time, it can be observed that thenarrator, who arranges the narration and generates the discourse in the narration,is concerned with delivering a message and selects the tools of expression withinthe scope of this purpose. Within this framework, this article will address the po- sition of the narrator and tools and techniques of expression used by the narratorwhile creating the discourse in the novel Taaşşuk-ı Tal at ve Fitnat. The quotedmonologue technique, frequently preferred by the narrator in the novel, will beespecially discussed for being one of the first techniques of expressing consciousused in Turkish novel.