Lamivudin Tedavisi Alan Kronik Hepatit B Hastalarında Direnç Mutasyonlarının Moleküler Yöntem ile Belirlenmesi

Detection of Resistance Mutations Using Molecular Method in Chronic Hepatitis B Patients Receiving Lamivudine Therapy

Özet

Amaç: Hepatit B virüs (HBV) enfeksiyonu önemli bir sağlık sorunu olup, tüm dünyada morbidite ve mortalitenin başlıca nedenlerinden biridir. Bu virüsün neden olduğu enfeksiyonun kronikleşmesi karaciğerde fibrozis, siroz ve kansere yol açabilmektedir. Kronik hepatit B tedavisinde kullanılan antivirallere karşı gelişen dirençte yıllar içinde artış olduğu gözlenmiştir. Çalışmamızda, multipleks PCR ve ters hibridizasyon yöntemi ile lamivudin (LAM) tedavisi alan kronik hepatit B hastalarında ilaç direnci mutasyonlarının sıklığı ve mutant suş tiplerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma prospektif, tanımlayıcı temelde gerçekleştirilen epidemiyolojik bir çalışmadır. Çalışmaya Mayıs 2007-Ocak 2012 tarihleri arasında Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi Gastroenteroloji Polikliniği'nde kronik hepatit B (KHB) tanısıyla izlenen ve bir yıl süre ile LAM kullanan 50 hasta alınmıştır. Bütün örnekler HBsAg, anti-HBs, anti-HBc total, HBeAg, AntiHBe göstergelerini belirlemek için kemilüminesan immünolojik yöntem ile Architect otoanalizöründe çalışılmıştır. Serum örneklerinden HBV DNA izolasyonu ticari bir kit (Roche Diagnostic, Almanya) ile üretici firma önerileri doğrultusunda yapılmıştır. HBV DNA düzeyleri gerçek zamanlı PCR yöntemi (COBAS AmpliPrep/COBAS TaqMan, Roche, ABD) ile belirlenmiştir. HBV'ünde LAM direncine neden olan mutasyonlar multipleks PCR ve ters hibridizasyon yöntemi ile araştırılmıştır. Bulgular: Çalışmamızda bir yıl lamivudin tedavisi almış, kronik B hepatitli 50 hastanın 12'sinde (%24) primer ve kompensatuvar (onarıcı) mutasyonlar belirlenmiştir. Mutasyon saptanan hastalardan altısında (%50) LAM direnci (rtM204I, YIDD motifi) tek başına, dördünde (%33.3) LAM ve ADV direnci birlikte ve iki hastada (%16.7) LAM ve ADV direnci ile kompensatuvar mutasyonlar saptanmıştır. Sonuç: Çalışmamızda, en sık rtM204I ve rtL180 mutasyonları belirlenmiştir. Aydın ilinde lamivudin kullanan kronik hepatit B hastalarında, LAM direnci ülkemizde yapılan önceki çalışmalardakine benzer oranda bulunmuştur.

Abstract

Objective: Hepatitis B virus (HBV) infection is a globalhealth problem and major cause of morbidity and mortalityworldwide. Chronic HBV infection leads to cirrhosis, liverfailure and hepatocellular carcinoma. Increased resistanceto antivirals that are used to treat chronic hepatitis B isobserved over the years. In this study, we aimed todetermine the frequency of lamivudine (LAM) resistanceseen in chronic hepatitis B patients and the mutant profilesusing multiplex PCR and reverse hybridization methods.Material and Methods: This prospective, descriptive studywas conducted between May 2007 and January 2012. Atotal of 50 subjects that were followed-up for chronichepatitis B and receiving LAM therapy for at least one yearat the Adnan Menderes University Faculty of Medicine,Department of Internal Medicine, Outpatient Clinics ofGastroenterology Unit were included in this study. Markersof HBsAg/anti-HBs, hepatitis B e antigen (HBeAg)/antiHBe,and anti-HBc were studied using the Architectinstrument Assay. The isolation of nucleic acid from serumsamples was performed using a commercial kit (RocheDiagnostic, Germany) according to the manufacturer'sinstructions. HBV-DNA levels were determined using acommercial real-time polymerase chain reaction method(COBAS AmpliPrep/COBAS TaqMan, Roche, USA).Mutations of LAM resistance was determined by multiplexPCR and reverse hibridization method.Results: Primary and compensatory mutants were detectedin 12 patients (24%) who had been using lamivudine forone year. Six of 12 (50%) patients were found to be resistantto LAM (rtM204I, YIDD motif) or LAM and ADV (n=4;33.3%). In 2 (16.7%). patients, resistance to LAM+ADVtogether with compensatory mutations were detected.Conclusion: The most commonly detected mutations arertM204I and rtL180 mutations. Lamivudine resistance inchronic hepatitis B patients in our locality of Aydın provinceis similar to the results of other studies in our country.