ÂŞIK PAŞA'NIN GARÎB-NÂME'SİNDE DÜNYA METAFORU

Özet

Garîb-nâme, Âşık Paşa tarafından yazılmış 10.613 beyitlikahlakî ve tasavvufî bir mesnevidir. Dilinin sade olması, özenle yazılmışbir nüshasının bulunması ve konularının çeşitliliği eserin dikkate değerözelliklerindendir. Garîb-nâmede yer alan pek çok kavramdan bir taneside dünya kavramıdır. Dünya kavramı / göstergesi eserde değişik gösterenlerle ifade edilmiştir. Bu kullanımlar neticesinde dilin metaforik bir yapıya kavuştuğu görülmüştür. Eserde dünya algısının pek çok metaforla ifadeedildiği tespit edilmiştir. Bu çalışmada Garîb-nâme ana hatlarıyla tanıtıldıktan sonra metafor terimi, klasik ve çağdaş anlayışa göre iki farklı biçimde ele alınıp açıklanacak. Âşık Paşanın tasavvufî düşünce sistemi gözönünde bulundurularak dünya metaforunun işlenişi üzerinde durulacak.Eserde dünya göstergesi ile ilgili tespit edilen metaforlar ve bunlarla verilmek istenen mesajlar belirtildikten sonra Âşık Paşanın dünya algısı ortaya konacaktır.

Abstract

Garib-nâme, which consists of 10613 couplets andwas written by Âşık Paşa, is a moral and sufistic masnavi. Among itsmost important features are its plain language, carefully-written transcript,and its diversity of subject matters. One of the many notions in Garib- name is the world sign, which is signified through various signifiers. Itis observed that the language in the work obtains a metaphoric structure.The perception of world is signified through various metaphors in thework. The aim of this paper is to present Garib-name with its main lines,and to explain the term metaphor from two points of view in terms ofclassical and contemporary approaches. By taking into consideration AşıkPaşa s sufistic thought, I will discuss the world metaphor in Garib-name.After the metaphors and the themes regarding the world signifier areremarked, Aşık Paşa s perception of the world will be propounded.