Türkiye'nin farklı illerindeki tek tırnaklılarda karaciğer trematodlarının yaygınlığı

Özet

Amaç: Bu çalışma, Mart 2004-Nisan 2005 tarihleri arasında, Türkiye'nin farklı illerindeki tek tırnaklılarda karaciğer trematodlarının varlığı ve yaygınlığını tespit etmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Yöntemler: Bu amaçla Ankara'da 72 at, 39 eşek ve 6 katır olmak üzere toplam 117 tek tırnaklı karaciğeri ile karaciğer trematodlarının canlı hayvanda saptanması amacıyla Bursa, Gemlik, Malatya, Eskişehir, Ankara illerindeki işletmelere gidilerek 620 ata ait dışkı örnekleri incelenmiştir. Dışkı örnekleri Benedek'in sedimentasyon yöntemiyle incelenmiştir.Bulgular: Karaciğer bakısı yapılan 117 tek tırnaklının 6'sı (%5.1) karaciğer trematodları ile enfekte bulunmuştur. Parazitler sadece eşeklerde saptanırken at ve katırlarda herhangi bir karaciğer trematoduna rastlanmamıştır Eşeklerin 1 tanesinde (%2.6) Fasciola hepatica, 5 tanesinde (%12.8) Dicrocoelium dendriticum kaydedilmiştir. Fasciola hepatica ile enfekte bir eşekten toplam 54 parazit, D. dendriticum ile enfekte beş eşekten ise sırasıyla 5, 20, 26, 84, 125 olmak üzere toplam 260 parazit toplanmıştır. Sadece dışkı bakısı yapılan işletmeye ait atlarda karaciğer trematod yumurtasına rastlanmamıştır. Enfeksiyonunun tek tırnaklılarda düşük seyir izlemesi nedeniyle yaş, cinsiyet ve mevsimin yayılışa etkisi tespit edilememiştir.Sonuç: Tek tırnaklılarda karaciğer trematod enfeksiyonlarının çok sınırlı olduğu, atlara oranla eşeklerde daha fazla rastlandığı, enfeksiyondan sorumlu parazit sayısının klinik belirtilere yol açacak düzeyde olmadığı belirlenmiştir.

Abstract

Objective: This study was carried out between March 2004- April 2005 to determine the prevalance of liver trematode infections of equids in different cities of Turkey. Methods: A total of 117 equids (72 horses, 39 donkeys and 6 mules) in Ankara were examined for liver parasites after the slaugthering process. On the other hand, a total of 620 feces of horses in Bursa, Gemlik, Malatya, Eskişehir and Ankara provinces were detected for determining liver trematodes in live equines. The fecal samples of horses were examined for liver fluke infection by Benedect's sedimentation methods.Results: Of these 117 equids, 6 equids (5.1%) were infected with liver flukes. The liver flukes were found only in donkeys. Infection rates were found to be Fasciola hepatica 2.6%, Dicrocoelium dendriticum 12.8% in donkeys.Trematode eggs were encountered in these horses. The distribution of liver fluke infections was found to be very low. For this reason, the importance of the results for the groups of different age (young-old) and sex (male-female) were not determined.Conclusion: This study determinated the prevalance of the liver trematodes to be low in the equines, higher in donkeys than in horses and no clinical signs due to the number of parasites which cause helminthosis.