Mosasaurus hoffmanni Mantell, 1829: Türkiye' de Geç Kretase dönemine ait ilk deniz sürüngeninin keşfi

Mosasaurus hoffmanni Mantell, 1829: First marine reptile discovery from Late Cretaceous of Türkiye

Özet

Türkiye'nin Geç Kretase dönemine ait birimlerinde, denizel makro ve mikro paleontolojik bulgular oldukça fazla olmasına karşın, dinozorlar dönemini temsil eden bir omurgalı bulgusu bugüne kadar saptanmamıştır. Mosasaurus hoffmanni Mantell, 1829, bu çalışma kapsamında bulunan, bu döneme ait Türkiye'de ilk omurgalı deniz sürüngeni fosili keşfidir. Mosasaurus hoffmanni Kretase döneminin olduğu kadar, tüm zamanların deniz ve okyanuslarının en iri canlılarından biriydi. Devrekani ilçesi (Kastamonu) kuzeyinde yer alan Beyler Barajı, üst savak bölgesinde bulunan bu fosile ait sağ ve sol çene ve bir dizi parçalayıcı dişler ile çeneleri birbirine bağlayan sol jugal parça bu buluşun en önemli materyalleridir. Kampaniyen-erken orta Paleosen yaşlı Davutlar formasyonu'nun içinde yer alan K/T sınırının hemen altındaki en geç Mestrihtiyen yaşlı kumlu kireçtaşı düzeylerinde saptanan bu fosil bulgusu, günümüze kadar bulunanların içinde en genç Mosasaurus hoffmanni bulgusudur. Bugüne kadar Amerika Birleşik Devletleri, Belçika, Hollanda, Polonya ve Bulgaristan'da da saptanmıştır. Bu fosil Türkiye'de olduğu kadar Batı Asya'da da ilk keşiftir.

Abstract

Many macro and micro paleontologie data have been obtained from the Late Cretaceous units of Turkey. Any vertebrate discovery is unknown since Cretaceous period and especially under the Cretaceous-Tertiary (C/T) Boundary until today. Mosasaurus hoffmanni Mantell, 1829 is the first Reptilia vertebrate discovery from the Uppermost Cretaceous level of Türkiye. Mosasaurus hoffmanni was one of the gigantic animal of marines and oceans of all times and the Cretaceous period.Right and left maxilla fragments and their a dozen tooth with leftjugal bone of this fossil are an important material of this discovery which has been found in the upper sluice of Beyler Dam, near Devrekani Town of Kastamonu City. These remains have been from the sandy limestones levels of Campanian-early-middle Paleocene Davutlar Formation just below C/T Boundary in the latest Maastrictian level. This fossil has been previously encountered in the United States of America, Belgium, Nederland, Poland and Bulgaria. Mosasourus hoffmanni found in this study is the youngest mosasaur in the fossil records and, meanwhile this is the first discovery in the Western Asia.