Kavramsal Sanatta Nesneden Arındırma ve Yeniden Bağlamsallaştırma SürecindeHarita Kullanımı

The Use of Map in the Process of Dematerialization and Re-contextualization in Conceptual Art

Özet

Tarihi süreçte sanat eserlerinin nesnesinin özel bir öneme sahip olduğu bilinmektedir. Biçimsel olarakestetik değere diğer ifadeyle güzelliğe sahip olan sanat eserleri tüm zamanlarda izleyenleri duygusal yöndenetkilemeyi başarmıştır. 1930’lardan sonra ise sanatta, sanat nesnesinin biçimi ve varoluşuyla ilgili yenidüşüncelerin ortaya çıkmaya başladığı görülür. Bu düşüncelerin belli bir aşamadan sonra kavramsal sanatolarak tanımlanan yeni bir akıma yol açtığı görülmektedir. Kavramsal sanat akımı içerisinde pek çoksanatçının farklı farklı nesneleri, yazıyı, performanslar vb. kullanarak sanatta duygu yerine düşünceyi ikameetmeye çalıştıkları görülür. Kavramsal sanatta temel bakış açısı sanatın nesnesinden arındırılması veya sanatnesnesi olarak izleyicinin karşısına çıkarılan nesnelerin bağlamından kopartılarak yenidenbağlamlaştırılmasıdır. Sanatın tarihsel sürecinde sanatçıların zaman zaman haritalara yöneldikleri ve haritalarürettikleri görülmektedir. Kavramsal sanat akımında ise sanatçıların diğer örneklerin dışında haritaları;projelerinde veya tek başlarına bir düşünsel araç olarak kullanmaya başladıkları görülür. Bu çalışmanınamacı kavramsal sanatta 1960 ve 1970’li yıllar kapsamında harita kullanan sanatçıları ve bu haritaların hangiamaçlarla nasıl düşünsel araçlara dönüştürüldüğünün incelenmesidir. Bu kapsamda çalışmada literatürtaraması yapılmıştır. Sanatçıların belirlenmesinde amaca yönelik örneklem metodu uygulanmıştır.Sanatçıların belirlenmes sürecinde farklı tarihlerden farklı özellikler gösteren eserlere yer verilmiştir. Çalışmanın bütününde elde edilen sonuç karmaşık birer gösterge olan haritaların kavramsal sanattabaşlangıçta benzer amaçlarla sonrasındaysa farklı amaç ve farklı düşünceleri ifade etmek için kullanıldığıdır.

Abstract

It is known that the object of artworks has a special importance in the historical process. Works ofart that have aesthetic value in terms of form and, beauty in other words, have managed to affect the audienceemotionally throughout the historical process. After 1930’s, it is seen that new thoughts related to the formand existence of the object of art start to emerge in art. Following a specific degree, these thoughts are seen tolead to a new movement called conceptual art. Within the conceptual art movement, it may be observed thatmany artists try to substitute thoughts instead of emotion in art by employing different objects, writing,performances, etc. In conceptual art, the main perspective is the de-objectification of art or to re contextualize objects that are presented to the audience as art objects by removing them from context.Throughout the historical process of art, it is seen that artists turn towards maps from time to time andproduce maps. In the conceptual art movement, artists are seen to employ maps in their projects or as a solelyintellectual tool in addition to the other examples. The aim of this study is to examine the artists who usedmaps in conceptual art in the 1960s and 1970s and the reasons and purposes of transforming these maps intointellectual tools. In this context, literature review was conducted in the study. Goal-oriented samplingmethod was applied in determining the artists. In the process of determining the artists, works with differentcharacteristics from different dates are included. The result obtained from the whole study is that maps,which are complicated indicators, are used in conceptual art for similar purposes at the beginning and toexpress different purposes and different ideas later.