Geology and hydrothermal alteration of the Aydın-Salavatlı geothermal field, Western Anatolia, Turkey

Abstract

Aydın-Salavatlı jeotermal sahası Büyük Menderes vadisi orta bölümünde yer alır ve normal faylı bir yapı ile temsil edilir. Aydın-Salavatlı jeotermal sahası stratigrafik kesiti Menderes Masifi metamorfik kayaları ve bunun üzerine Miyosen'den günümüze kadar devam eden dönemde çökelmiş sedimanter kaya topluluklarından oluşmaktadır. Jeolojik veriler Menderes Masifi'ndeki tektonik gelişim ve evreleri ile hidrotermal alterasyonların ilişkili olduğunu göstermiştir. Aydın-Salavatlı jeotermal sahasındaki hidrotermal alterasyon beş farklı evreye ayrılmıştır. Bu evreler genleşme tektoniği fayları ile belirlenmiş olup Orta Miyosen'den itibaren günümüze kadar devam etmiştir, ilk evre hidrotermal alterasyon civa ve antimuan rnineralleşmesi ve bunlarla ilişkili asidik intrüzyonların yerleşrnesidir. Bu evre fosil jeotermal sistemlerde gözlenen mineral parajenezleri, rutil mineralizasyonları ve kuvars çatlak dolguları ile karakterize edilmektedir. Gabro ve onlara eşlik eden dayklar ikinci evreyi oluşturur. Bu evrede gnaysların hidrotermal alterasyona uğradığı belirlenmiştir. Üçüncü evrede ise granit intrüzyonları yerleşmiştir. Bu intrüzyonların yan kayalarında spekülarit, talk, kalsit, kuvars, ve aragonit mineralleri ile üst boşalım bölgelerinde traverten oluşumları görülür. Dördüncü evre albit-klorit mineralizasyonu ile kuzey-güney uzanımlı fay hatlarında belirlenmiştir. Son evre ise yüksek sıcaklıklı jeotermal akışkanın dolaştığı fay zonlarında belirlenmiştir. Bu fay zonlarındaki hareket 100 metreden fazladır ve graben oluşumunu belirleyen son hareketlerdir. Üst Miyosen tortulları içinde dolaşan jeothermal akışkanlar bu fay zonlarında hidrotermal alterasyona sebep olmuşlardır. Aktif hidrotermal alterasyon mineralojisi kaolinit, illit, montmorllonit, dikit, vermikülit, kalsit,pirit,dolomit,ve hidrobiyotit minerallerinden oluşmaktadır. Bu minerallerin varlığı aktif jeotermal akışkan dolaşımının halen sürdüğünü göstermektedir. Aydın-Salavatlı jeotermal sahasının suları, Menderes Masifi kayalarının su-kaya etkileşimi ile gelişen hidrotermal alterasyona bağlı olarak yüksek $Co-{2}$ ve B içerikli Na-$HCO_{3}$ tipindedir. Jeofizik çalışmaları Salavatlı jeotermal sahasının tektonik yapısını ve konumunu belirlemek için kullanılmıştır.