Comparative characterization of the effect of the climate-tree-growth relationship in Anatolian Black pine (Pinus nigra Arnold subsp. Pallasiana (Lamb.) Holmboe) on wood treatability

İklim-ağaç-yetişme karakteristik ilişkisinin Anadolu Karaçamı (Pinus nigra Arnold subsp. Pallasiana (Lamb.) Holmboe) türünün emprenye edilebilirliğine etkisinin karşılaştırılması

Özet

İklim-ağaç-yetişme ilişkisinin emprenye üzerine etkisi, Ankara Beytepe'deki ilk ağaçlandırma alanında yetişen Anadolu karaçamı (Pinus nigra Arnold subsp. pallasiana (Lamb.) Holmboe) için araştırıldı. Bu bağlamda, ağaçların büyüme özellikleri (boy, çap, budaklılık formasyonu) 960 m (Bl) ve 1010 m (B2) yükseltisindeki yetişme muhitlerinden seçilen ağaçlar dahilinde, 82/98 peryodu (Mart-1982/Şubat-1998) ile 98/04 peryodu (Mart-1998/Şubat-2004) kapsamında incelendi. Bunun için; büyüme karakteristiği denek ağaçlarının boy ve göğüs yüksekliği çapı ile, emprenye edilebilirlik durumu ise bunların 1, 2 ve 3 m yüksekliklerinden kesilen 1° ana dalları ile belirlendi. Elde edilen sonuçlara göre, 98/04 peryodunda meydana gelen iklimsel değişikliklerin her iki yetişme bölgesinde de ağaçların yetişmesi (çap ve boy artımı) bakımından oldukça etkili ve önemli olduğu belirlendi. Buna göre, Bl bölgesinde yetişen ağaçların B2 bölgesindekilere nazaran 98/04 peryodunda daha geniş çapta fakat konikleşmiş bir biçimde büyüdükleri ve özgül ağırlığın buna bağlı olarak önemli ölçüde etkilendiği tespit edildi. Dolayısıyla, Bl bölgesinde yetişen ağaçların B2 bölgesindekilere göre daha hızlı yetişmeleri neticesinde, bunlardan elde edilecek ağaç malzemenin emprenye edilmesi halinde koruyucu sıvı içerilmesi miktarının (her üç yükseltideki 1° ana dallarından alınan numuneler bağlamında) yüksek bir düzeyde gerçekleşebileceği öngörülmüştür. Bu nedenle, uygun özgül ağırlık değerine sahip ve iyi emprenye olabilme özelliği gösteren nicelikte bir Anadolu karaçamı'nın Beytepe'de yetiştirilmek istenilmesi halinde, ağaçlandırmanın (dikim aralığı en az 2 m olacak şekilde) özellikle 950-1000 m seviyelerinde gerçekleştirilmesinin daha uygun olacağı önerilebilir.

Abstract

The effects of the climate-tree-growth relationship on treatability were investigated in the Anatolian black pine (Pinus nigra Arnold subsp. pallasiana (Lamb.) Holmboe) based on the altitudinal locations at approximately 960 m (Bl) and 1010 m (B2) in the former coniferous afforestation area in Beytepe, Ankara, Turkey. This was achieved by analysis of the 1° branches at 1, 2, and 3 m tree heights above ground level for the periods 82/98 (March 1982 to February 1998) and 98/04 (March 1998 to February 2004). It appeared that the climatic changes during the period 98/04 had a greater effect on the growth of the trees in both locations, where the differences became more noticeable from base to apex. The trees had more taper but had a larger diameter in Bl than in B2 during 98/04, and this directly affected wood density. Consequently, the faster growing Bl trees had a greater preservative uptake than in the slower growing B2 trees along the trunk. Therefore, to produce wood of adequate density and better permeability, it may be suggested that this species should be planted at Beytepe around the elevation of 950-1000 m with regard to the wider planting space of 2 m.