Doğa sporlarına ilişkin riskin algılanması

Özet

Bu çalışmanın amacı, kişinin doğa sporu veya sporla ilişkisine, cinsiyetine ve yaşına göre 19 farklı doğa sporunun riskinin algılanma düzeyini araştırmaktır. Araştırmaya 269'u doğa sporcusu, 424'ü doğa sporu dışındaki sporlarla uğraşan, 171 'i spor yapmayan olmak üzere toplam 864 gönüllü üniversite öğrencisi ve öğretim elemanı katılmıştır. Katılımcıların 366'sı kadın, 498'i erkek; 307'si 26 yaş ve üstü, 557'si 25 yaş ve altı gruptandır. Veriler, Likert tipi anket yoluyla toplanmıştır. Anketin güvenirliğini saptamak için test-tekrar test tekniğinden yararlanılmıştır. Güvenirlik çözümlemesi için sınıfiçi korelas-yon tekniği kullanılmış, güvenirlik katsayıları 0.64 ile 0.86 arasında hesaplanmıştır. Verilerin analizinde ortalamalar, "t" testi, Tek Yönlü Varyans Analizi ve Tukey testi kullanılmıştır. Katılımcıların tümüne göre, cliff jumping, yüksek dağ tırmanışı ve kaya tırmanışı en riskli; kürek, orientiring ve yüzme en az riskli spor dallarıdır. Araştırma bulgularına gö-re doğa sporcuları; kaya tırmanışı, orientiring, mağaracılık, dağ bisikleti, kürek, yüzme (denizde, gölde, akarsuda), sörf, sualtına dalma, yelken, rafting, pist kayağı, kros kayağı, tur kayağı, snowboard, paraşüt, hangglading, cliff jumping ve yamaç paraşütünü da-ha az riskli bulmaktadırlar (p < 0.05). Kadınlar ise yüksek dağ tırmanışı, orientiring, dağ bisikleti, kürek, sörf, yelken, pist kayağı, kros kayağı, tur kayağı, snowboard, paraşüt ve cliff jumping'! erkeklerden daha riskli bulmaktadırlar (p < 0.05). Yaş gruplarına göre ise, kaya tırmanışı, mağaracılık, sualtına dalma, rafting, kuzey kayağı, snowbord, paraşüt, cliff jumping ve yamaç paraşütünü 26 yaş ve üstü grup daha riskli bulmuştur (p < 0.05).

Abstract

In this study, 864 voluntary persons' (366 female, 498 male) perception levels on 19 different outdoor-adventure sports' risk were investigated regarding to the age, sex and their relation to sports. While three hundred and seven participants were 25 years old and younger, 557 participants were 26 old years and older. Two hundred sixty nine of the participants were interested in outdoor-adventure sports, 424 in other sports, and 171 were sedantary people. Participants were university students and instructors.Likert type questionnaire was used for data collection. Test-retest method was used to determine the reliability of the questionnaire. Intraclass correlation technique was used for reliability analysis. Reliability coefficient values ranged from 0.64 to 0.86. x, "t", One Way ANOVA and Tukey tests were used to analyse data. Cliff jumping, high altitude mountaineering and rock climbing were found as the most dangerous sports, while shovel, orienteering and swimming (in the see, lake and flowing water) were found as the least dangerous sports by all participants. Furthermore, on the contrary others, outdoor-adventure sportsman tought that rock climbing, orienteering, caving, mountainbiking, shovel, swimming, sorfing, scuba diving, sailing, rafting, alpine skiing, cross country skiing, ski-mountaineering, snowboard, parashute, hang glading, cliff jumping and paraglading were had less risk (p < 0.05). According to the female participants, high altitude mountaineering, orienteering, mountainbiking, shovel, sorfing, alpine skiing, cross country skiing, ski-mountaineering, snowboard, parashute and cliff jumping were tought as the high risk sports when compared to male participatiants (p < 0.05). On the other hand, rock climbing, caving, scuba diving, rafting, cross country skiing, snowboard, parashute, cliff jumping and paraglading were found as the high risk activities by older group (p < 0.05).