Dergiler / Mikrobiyoloji Bülteni / 2021 / Cilt: 55 - Sayı: 4
Sağlık Çalışanlarında İnaktif SARS-CoV-2 Aşılaması Sonrası Yan Etkiler, Serokonversiyon Oranları ve Antikor Yanıtını Etkileyen Faktörler
- Sayfa
- 519–538
- DOI
- —
Özet
Bu çalışmada, sağlık çalışanlarında inaktif şiddetli akut solunum sendromu koronavirüs-2 (SARSCoV-2), CoronaVac® (Sinovac, Çin) aşısının etkinliği, yan etkileri ve serokonversiyon verilerini prospektif olarak değerlendirmek amaçlanmıştır. Çalışmaya inaktif SARS-CoV-2 ile aşılanan, çalışma başlangıcında taranarak seronegatif olduğu saptanan (COV2T® SARS-CoV-2 total, Siemens, ABD) 1053 sağlık çalışanı dahil edilmiştir. İlk aşıdan (n= 939) ve ikinci aşıdan (n= 771) 28 gün sonra oluşan IgG türü antikorlar kantitatif olarak (ADVIA Centaur® SARS-CoV-2 IgG, Siemens, ABD) araştırılmıştır. Ek olarak ikinci aşıdan 28 gün sonra alınan kan örneklerinde nötralizan antikorlar ELISA tabanlı bir testle (ACE2-RBD Neutralization Assay, Dia-Pro, İtalya) araştırılmıştır. Aşının antikor yanıtı istatistiksel olarak tek değişkenli (ki-kare, Fisher’s exact testi, Student’s t testi, Mann-Whitney U, tek yönlü ANOVA ve Kruskall Wallis ANOVA testleri) analizlerle ve doğrusal regresyon modelleri ile araştırılmıştır. Araştırmada ayrıca ikinci aşıdan 28 gün sonra alınan kan örneklerinde çalışılan kantitatif IgG testi ile nötralizan antikor test sonuçları arasındaki tutarlılık da değerlendirilmiştir. Analizler, SPSS 23.0 ve Stata ile yapılan istatistik çözümlemelerle logaritmik olarak dönüştürülmüş veriler üzerinde yapılmış, tip 1 hata düzeyi 0.05 olarak kabul edilmiştir. Katılımcıların %31.3’ü birinci aşı sonrasında, %26.8’i ise ikinci aşı sonrasında en az bir yan etki bildirmiştir. En sık görülen yan etki %20.4-21.7 ile aşı bölgesinde ağrıdır. Yan etkiler nedeniyle bir sağlık kurumuna başvurma sıklığı birinci aşıdan sonra %1.0, ikinci aşıdan sonra %0.8 olmuştur. Birinci aşıdan 28 gün sonra yeterli kantitatif IgG oluşturanların yüzdesi %25.3 (%95 GA= 22.5-28.1), ikinci aşıdan 28 gün sonra %97.9 (%95 GA= 96.91-98.93) olarak bulunmuştur. İkinci aşıdan 28 gün sonra nötralizan antikor pozitifliği %97.7 olarak saptanmıştır. Tek değişkenli analizlerde, inaktif SARS-CoV-2 aşısına karşı kantitatif IgG yanıtını anlamlı olarak artıran özellikler genç yaş (p< 0.01), kadın cinsiyet (p< 0.01), sigara içmemek (p< 0.001), kronik hastalığı olmamak (p= 0.019), bu yıl grip aşısı yaptırmış olmak (p= 0.012), aşırı kilolu veya obez olmamak (p= 0.020) ve aşılama öncesinde SARS-CoV-2 enfeksiyonu geçirmek (p< 0.001) olarak saptanmıştır. Ayrıca yardımcı sağlık personeli olanların diğer çalışanlara göre anlamlı düzeyde daha düşük antikor yanıtı gösterdiği belirlenmiştir (p< 0.001). Çoklu doğrusal regresyon modellerinde ise cinsiyet, yaş ve sigara içmeye ek olarak önceki SARS-CoV-2 polimeraz zincir reaksiyonu pozitifliğinin aşı sonrası kantitatif IgG yanıtını anlamlı düzeyde etkilediği gözlenmiştir. İkinci aşı sonrası 28. günde yapılan testlerde “enzyme linked immunosorbent assay (ELISA)” tabanlı nötralizan antikor testi ile kantitatif IgG testleri %99 uyumlu bulunmuştur (Kappa p= 0.783). CoronaVac® 18-64 yaş sağlık çalışanlarında tek bir aşıdan 28 gün sonra %25 ve ikinci aşıdan 28 gün sonra %97 oranında yeterli antikor yanıtı sağlamıştır. Antikor yanıtı genç yaşlarda, kadınlarda, sigara içmeyenlerde ve daha önce SARS-CoV-2 ile karşılaşmış olanlarda anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Gerçek yaşamda aşının bireyleri hastalıktan ne kadar koruduğu konusunda faz 3 ve faz 4 sonuçlarına gereksinim vardır.
Abstract
In this study, it was aimed to prospectively evaluate the efficacy, side effects and seroconversion data of inactive severe acute respiratory syndrome coronavirus-2 (SARS-CoV-2), CoronaVac® (Sinovac, China) vaccine in healthcare workers. A total of 1053 healthcare workers who were initially seronegative (COV2T® SARS-CoV-2 Total Siemens, USA) and vaccinated with inactivated SARS-CoV-2 were included in the study. Quantitative IgG antibodies (ADVIA Centaur® SARS-CoV-2 IgG, Siemens, USA) were investigated 28 days after the first vaccine (n= 939) and the second vaccine (n= 771). In addition, neutralizing antibodies were evaluated via “enzyme linked immunosorbent assay (ELISA)” test (ACE2-RBD Neutralization Assay, Dia-Pro, Italy) 28 days after the first vaccine. Antibody response of the vaccine was evaluated statistically by univariate (Chi-square, Fisher’s exact test, Student’s t test, Mann-Whitney U, one-way ANOVA and Kruskall Wallis ANOVA tests) analysis and linear regression models. The consistency between quantitative IgG test and neutralizing antibody test was also evaluated in blood samples taken 28 days after second vaccination. Statistical analysis was determined in logarithmically transformed data with statistical analysis with SPSS 23.0 and Stata, and type 1 error level was accepted as 0.05. At least one side effect was reported by 31.3% and 26.8% of the participants after the first and second vaccine, respectively. The most frequent side effect was pain at the injection site with a frequency of 20.4% vs 21.7%. The frequency of applying to a health center due to side effects was 1.0% after the first vaccine and 0.8% after the second vaccine. The percentage of those who produced sufficient quantitative IgG was found as 25.3% (95% CI= 22.5-28.1) 28 days after the first vaccine and 97.9% (95% CI= 96.91- 98.93) after the second vaccine. Neutralizing test antibody positivity was found as 97.7% 28 days after the second vaccine. In univariate analysis, the characteristics that significantly increased the quantitative IgG response against inactivated SARS-CoV-2 vaccine were young age (p< 0.01), female gender (p< 0.01), being a non-smoker (p< 0.001), not having a chronic disease (p= 0.019), having had the flu vaccine this year (p= 0.012), not being overweight or obese (p= 0.020), and having a SARS-CoV2 infection prior to vaccination (p< 0.001). In addition, allied health personnel showed significantly lower antibody responses than the other workers (p< 0.001). Multiple linear regression models revealed that, female gender, younger age, smoking and previous COVID-19 polymerase chain reaction test positivity significantly affected the quantitative IgG response after vaccination. A 99% agreement was found between the ELISA-based neutralizing antibody test and the quantitative IgG test (Kappa p= 0.783) performed on the 28th day after the second vaccination. CoronaVac® provides adequate antibody response in 25% of healthcare workers aged 18-64, after 28 days from a single vaccine, and 97% after 28 days from the second vaccine. Antibody response was significantly higher in younger ages, women, non-smokers, and those who had previously encountered SARS-CoV-2. Phase 3 and phase 4 results are needed to show effectiveness of this vaccine in real life.