EKONOMİK GÖSTERGELER VE KONUT SEKTÖRÜ GELİŞİMİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİNİN BÖLGE ÖLÇEĞİNDE ANALİZİ

ECONOMIC INDICATORS AND HOUSING DEVELOPMENT: REGIONAL BASED EXPLORATORY ANALYSIS IN TURKEY

Özet

Ekonomik göstergeler ve konut sektörünün gelişimi arasındaki ilişki özellikle son elli yıldır araştırmacıların dikkatini çekmekte ve çalışmalara konu olmaktadır. Bu çalışma, ilgili literature, Türkiye’de konut sektörü ve ekonomik göstergeler arasındaki ilişkiyi mekansal bazda ortaya koyarak katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. Türkiye örneği üç nedenle önem kazanmaktadır: İlk olarak, gelişmekte olan ülkeler kümesinde yer alan Türkiye örneğinde sosyo-ekonomik göstergeler ve konut sektörü mekansal gelişimi arasındaki ilişkinin analizi ilgili literatüre Türkiye örneğiyle katkı sunacaktır. İkinci olarak, konut sektörünün mekansal gelişimi heterojen bir yapı göstermektedir. Heterojen gelişmeye neden olan unsurların analizi bu yapısal durumun farklı mekansal ölçeklerde nasıl gerçekleştiğini anlamanın yanı sıra politika geliştirme süreçlerine katkıda bulunacaktır. Bu bağlamda, bu çalışmada mekansal farklılaşma üç farklı istatistiki bölge düzeyinde analiz edilmiş ve mekansal farklılaşmanın yansıtılmasında hem analiz ölçeğinin hem de yerel düzeyde politika geliştirmenin önemi ortaya konmuştur. Son alarak, çalışma, başlanan ve bitirilen konut inşaatı sayısını gösteren verinin olmadığı durumlarda, konut inşaat izin istatistiklerinin kullanılması yoluyla sektör ve temel ekonomik göstergeler arasındaki ilişkinin analiz edilebileceğini gösteren örnek bir çalışmadır. Üç farklı NUTS bölgesi düzeyinde yapılan analiz sonuçları göstermektedir ki konut sektörünün gelişmişlik düzeyi bölgelerin ekonomik gelişmişlikler yanı sıra planlama ve arsa ve arazi politikaları ile yerel ve ulusal düzeyde kamu yatırımlarından etkilenmektedir.

Abstract

The relationship between economic growth and housing construction sector activity has been under scrutiny internationally for more than five decades. This study seeks to add to this literature by exploring the economic drivers of housing construction activity in Turkey. The case study is important for three reasons: first, this analysis is one of the rare studies to have been undertaken in an emerging market context; second, as in many global markets, there is considerable spatial variation in activity across the country and, in a manner that is replicable for European markets, we have addressed this phenomena by combining insights generated by undertaking analysis at different spatial scales (NUTS levels); third, we offer a strategy that might be replicated elsewhere for measuring construction activity in the absence of housing starts and completion data. The results of our analysis suggest that rather than being a function of uneven economic growth, much of the variation in construction activity might actually be a consequence of land use regulation, proactive planning and other public policy interventions at local and national level.