Tuz gölü fay zonu'nun neotekton k dönem özellikleri, depremselliği, geometrisi ve segment yapisi

Neotectonic-period characteristics, seismicity, geometry and segmentation of the tuz gölü fault zone

Özet

Tuz Gölü Fay Zonu (TGFZ) Orta Anadolunun en önemli kıta-içi aktif fay zonlarından biridir. TGFZ yaklaşık 200 km uzunluğunda, 2 - 25 km genişliğinde, Kuzeybatı (KB) gidişli, aktif, sağ yanal doğrultu atım bileşenli normal bir fay zonudur. KBda Tuz Gölü kuzeyi ile Güneydoğuda Kemerhisar (Niğde) arasında uzanır. Bu zon, Orta Anadolu Neotektonik Bölgesini, Kayseri-Sivas ve Konya-Eskişehir Neotektonik Bölgeleri olmak üzere iki alt neotektonik bölgeye ayıran bir geçiş zonudur. Bu çalışmada TGFZnin neotektonik dönem özellikleri, depremselliği, geometrisi ve segment yapısı araştırılmıştır. TGFZ, uzunlukları 9 ile 30 km arasında değişen, birbirine koşut veya yarı koşut onbir geometrik fay segmentinden oluşmaktadır. Normal faylar için önerilen görgül eşitlikler kullanılarak yapılan hesaplamalarla, TGFZ segmentlerinin azami M=6,11 6,80 büyüklüğünde deprem üretebilecekleri ve bu depremlerde en fazla 0,34 1,41 m ve ortalama 0,25- 0,68 m düşey yer değiştirme meydana gelebileceği ortaya konmuştur. TGFZ üzerinde yürütülen fay kinematik analiz çalışmaları, bölgede KD-GB yönlü genişlemeli bir tektonik rejimin etkin olduğunu göstermiştir. Yapısal jeolojik gözlemler, stratigrafik ilişkiler ve yaş verilerine göre, TGFZ bölgesinin neotektonik dönem başlangıç yaşı Erken Pliyosendir. TGFZ, Erken Pliyosenden itibaren etkinleşen KD-GB yönlü genişlemeli tektonik rejimin ürünü bir yapıdır. Bu yapı, güncel Tuz Gölü Pliyo-Kuvaterner Havzasını doğudan sınırlar. Erken Pliyosenden itibaren TGFZnin toplam normal eğim atım miktarı 200 - 268 m olarak hesaplanmıştır. Jeolojik yaş ve atım miktarlarına göre TGFZ üzerindeki yıllık kayma hızı ortalama 0,046 mm dir.

Abstract

The Tuz Gölü Fault Zone (TGFZ) is one of the most important active intra-continental fault zones in central Anatolia. The TGFZ with nearly 200 km in length and 2-25 km in width is a NW trending, active normal fault zone with minor right-lateral strike-slip component. It extends between the north of Lake Tuz at NW and at Kemerhisar (Ni¤de) SE. This zone is a transition zone that separates the Central Anatolian Neotectonic Region into two-sub neotectonic regions, namely Kayseri-Sivas and Konya-Eskiflehir neotectonic regions. In this study, Neotectonic- period characteristics, seismicity, geometry and segmentation of TGFZ are investigated. TGFZ is composed of a total of eleven parallel or sub-parallel geometric fault segments with length ranging from 9 to 30 km. In calculations based on empirical equations proposed for normal faults, TGFZ segments are found to generate earthquakes with maximum magnitudes of M=6.11-6.80 and during these earthquakes vertical displacements will be 0.34-1.41 m at maximum with average of 0.25-0.68 m. Fault kinematic analysis studies conducted on TGFZ showed that a NE-SW trending extensional tectonic regime is effective in the region. According to structural observations, stratigraphic relations and age data, neotectonic period for TGFZ started early Pliocene. TGFZ is a structure of NE-SW trending extensional tectonic regime that was activated by the early Pliocene. This structure borders the recent Tuz Gölü Plio-Quaternary basin to the east. By the early Pliocene, total normal slip is found 200-268 m. Based on geologic age and slip amount, average annual slip-rate on TGFZ is 0.046 mm.