Dergiler / Maden Tetkik ve Arama Dergisi / 2018 / Cilt: 0 - Sayı: 157

Muğla Yatağan Bağyaka linyitinin ultrasonik dalgalar ile desülfürizasyon prosesinde bazı parametrelerin optimizasyonu

Optimization of some parameters on desulfurization process of Muğla Yatağan Bağyaka lignite by ultrasonic waves

Sayfa
229–242
DOI
—

Özet

Bu çalışmada; Muğla Yatağan Bağyaka linyitinin ultrasonik dalgalar kullanılarak geliştirilendesülfürizasyon prosesinin, kül ve kükürt uzaklaştırma potansiyellerine etki eden parametrelerin,Cevap Yüzey Yöntemi ile optimum koşulları belirlenmiş ve modeli oluşturulmuştur. Optimumdesülfürizasyon ve kül giderimini elde etmek için proses parametreleri olarak ultrasonik işlemzamanı, katı içeriği, kimyasal reaktif konsantrasyonu ( $H_2;O_2$ ) ve reaktif hacmi seçilerek parametrelerinoptimum değerleri belirlenmiştir. Bu veriler kullanılarak Design Export 7.0 Paket programı yardımıyla,regresyon modeli ikinci dereceden bir polinom denklemi şeklinde bulunmuştur. Desülfürizasyon ve külgiderimi için determinasyon katsayısı ( $R^2$ ) sırasıyla, 0.96 ve 0.97 olarak belirlenen modelin, incelenenparametre aralığında desülfürizasyon ve kül giderimi için, model tahmini değerleri ile deneyselsonuçlar karşılaştırılarak uyumluluk saptanmıştır. Optimum desülfürizasyon ile kükürt tiplerinindeneysel olarak gideriminde piritik %17.02, sülfat %16.67 ve organik %9.52 bulunmuştur.

Abstract

In this study, the desulfurization process developed using ultrasonic waves for Muğla Yatağan Bağyaka lignite had the optimum conditions for parameters affecting the ash and sulfur removal potentials determined with the Surface Response Method and a model created. The process parameters to obtain optimum desulfurization and ash removal were chosen as the ultrasonic treatment time, solid content, concentration of chemical reactive ( $H_2;O_2$ ) and reactive volume, and the optimum values were determined. Using this data with the aid of the Design Export 7.0 program, the regression model was found as a second degree polynomial equation. The coeffi cients of determination ( $R^2$ ) for desulfurization and ash removal regressions were 0.96 and 0.97, respectively, in the determined model. The model prediction values and experimental results for desulfurization and ash removal in the investigated parameter intervals were compared and the fi t was identifi ed. In the experimental removal of sulfur types with optimum desulfurization it was found that pyritic 17.02%, sulfate 16.67% and organic 9.52%.