Dergiler / Maden Tetkik ve Arama Dergisi / 2019 / Cilt: 0 - Sayı: 158
Çayeli (Rize) ve İspir (Erzurum) arasında kalan alanın tektonostratigrafi k özellikleri
- Sayfa
- 1–29
- DOI
- —
Özet
İnceleme alanı Doğu Pontidler’de Rize, Çayeli, Arhavi, İspir İkizdere arasında kalan alanıkapsamaktadır. Bu alanda Maçka Tektonik Dilimi (MTD) ve Taşköprü Tektonik Dilimi (TTD)yüzeylenmektedir. MTD yaşlıdan gence doğru; Geç Jura-Erken Kretase kireçtaşı (Berdiga fm.);Turoniyen-Santoniyen çakıltaşı, kumtaşı, mikritik kireçtaşı, silttaşı, marn, bazaltik, bazaltikandezitik lav, piroklastitler (Çatak fm.); Santoniyen riyolitik, dasitik lav, piroklastitler, kumtaşı,killi kireçtaşı (Kızılkaya fm.); geç Santoniyen-Kampaniyen bazaltik, andezitik lav, piroklastitler,kumtaşı, killi kireçtaşı (Çağlayan fm.); Kampaniyen-Maastrihtiyen riyolitik, dasitik lav,piroklastitler, kumtaşı, killi kireçtaşı (Çayırbağ fm.) ve geç Maastrihtiyen-Daniyen kumtaşı, kiltaşı,tüf, marn, killi kireçtaşlarından (Cankurtaran fm.) oluşmaktadır. MTD üzerine uyumsuz olarakGeç Paleosen-Kuvaterner aralığında sedimanter, volkanosedimanter birimler (Erenler, Kaplıca,Melyat, Pazar, Hamidiye formasyonları, Handüzü, Çağırankaya volkanitleri) gelmektedir. Çalışmaalanında TTD’ye ait Turoniyen-Maastrihtiyen bazaltik andezitik lav, piroklastitler ile kumtaşı,mikritik kireçtaşı, kiltaşından oluşan birimler (Yağmurdere fm.) gözlenmektedir. Erken-Orta Eosensedimanter, volkanosedimanter birimler (Yedigöze, Çoruh formasyonları) tarafından diskordanslaörtülmektedir. Ar/Ar yaş tayinlerine göre Çayırbağ formasyonu 83.2±1.0 My, Melyat formasyonu47.8±1.6 My, Handüzü volkanitlerinin andezit seviyesi 4.25±0.55 My, dasit seviyesi ise 3.93±0.46My yaşındadır. MTD; Kretase-Paleosen Kaçkar granitoyidi I, Eosen Kaçkar granitoyidi II, GeçEosen Ardeşen gabrosu tarafından kesilirken, TTD; Kretase-Paleosen Kaçkar granitoyidi I, GeçEosen Güllübağ monzoniti tarafından kesilmiştir.
Abstract
The study area is located in the Eastern Pontides between Rize, Çayeli, Arhavi, İspir and İkizdere. In this area, Maçka Tectonic Slice (MTS) and Taşköprü Tectonic Slice (TTS) are exposed. MTS is composed from old to young; Late Jurassic-Early Cretaceous limestone (Berdiga fm.); TuronianSantonian conglomerate, sandstone, micritic limestone, siltstone, marl, basaltic, basaltic-andesitic lava, pyroclastites (Çatak fm.); Santonian rhyolitic, dacitic lava, pyroclastites, sandstone, clayey limestone (Kızılkaya fm.); late Santonian-Campanian basaltic, andesitic lava, pyroclastites, sandstone, clayey limestone (Caglayan fm.); Campanian-Mastrihtian rhyolitic, dacitic lava, pyroclastites, sandstone, clayey limestone (Çayırbağ fm.);late Maastrichtian-Danian sandstone, claystone, tuff, marl, clayey limestone (Cankurtaran fm.). Sedimentary, volcanosedimentary units in the Late Paleocene-Quaternary range (Erenler, Kaplıca, Melyat, Pazar, Hamidiye formations, and Handüzü, Çağırankaya volcanites) unconformably overlies the MTS. In the study area, TuronianMaastrichtian basaltic andesitic lavaş, pyroclastites and sandstone, micritic limestone, claystone units (Yağmurdere fm.) belonging to TTS are observed, and Early-Middle Eocene sedimentary and volcanosedimentary units (Yedigöze, Çoruh formations) unconformably overlies the TTS. According to Ar/Ar dating, Çayırbağ formation was determined as 83.2±1.0 Ma, Melyat formation as 47.8±1.6 Ma, and Handüzü volcanics as 4.25±0.55 Ma for andesite level and as 3.93±0.46 Ma for dacite level. The MTS was intruded by Cretaceous-Paleocene Kaçkar granitoid I, Eocene Kaçkar granitoid II, Late Eocene Ardeşen gabbro, while the TTS was intruded by Cretaceous-Paleocene Kaçkar granitoid-I, Late Eocene Güllübağ monzonite.