Dergiler / Kaygı. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi / 2005 / Cilt: 0 - Sayı: 5

Hukuk Felsefesi Gözüyle "Polis" Kavramı ve Çağdaş Polislik Düşüncesi

Sayfa
132–150
DOI
—

Özet

Özet Hukuk felsefesi, hukuk düzeninin amacı ve toplumsal düzenin sağlanmasında hukukun ro­lü gibi konularla meşgul olduğuna göre, aynı zamanda polislik ile de ilgilenmek durumun­dadır. Hukuk felsefesi gözüyle "polis" kavramı ile uygulama polisliği arasında fark vardır. Hukuk felsefesi bakımından polis, bir konsept, bir güvenlik politikası ve sistemi, olması gereken en iyi polisliktir. Dolayısıyla, hukuk felsefesi polisliği, uygulamadaki polislikten daha kapsamlı algılar. Günümüzde, felsefe gözüyle polis, özellikle de Türk hukuku bakı­mından şimdiye kadar fazla araştırılmamıştır. Bu tür incelemeler hukuk felsefesine yeni ve orijinal yöntemsel bir katkı olacaktır. Polislik, toplum düzenini sağlama yöntemi ve uygulamada kamu düzeninin sağlanması görevlerini içerir. Günlük dilde polislik ise kamu düzenini sağlayan örgütü, polis görevli­lerini veya etkinliklerini ifade etmektedir. Bu anlamdaki polis ile kolluk kuvveti arasında bir fark yoktur; diğer kolluk güçleri de polis kapsamı içindedirler. Polis, görevinin niteliği, konumu ve kullandığı yetkiler itibarıyla siyasal rejimlerin nite­lenmesini etkiler. Polise verilen yetkilerle temel haklar arasında ters orantı vardır. Bu ne­denle polise verilen yetkiler ne kadar fazla olursa insan hakları o kadar sınırlanır. Antide­mokratik rejimlerde polis vazgeçilmez ve iktidarın ihtiyaç duyduğu en önemli kurumdur. Şurası önemlidir ki, çağdaş ve demokratik devlette polis sadece kamu düzenini sağlar ve suçla mücadele eder. Çağdaş ve demokratik devlette ideal polislik için örnek önerilerden bazıları şöyle sıralana­bilir: 1.Son zamanlarda, genel olarak polisin yetkilerinin artırılması gerektiği ileri sürülmekte­dir. Çünkü, terör ve diğer suçlarda nitelik ve niceliksel bir artış gözlenmektedir. 2.Suçla mücadelede, toplumla birlikte ve bilimsel olarak hareket etmeyi öneren pro-aktiv polislik önerilmektedir. 3.Özel güvenlik, profesyonel, özel, gönüllü ve/veya ücretli polislik tavsiyeler arasındadır. 4.Polis uygulamaları sırasında etik ve insan haklarının hukuksal sınırları göz önünde bu­lundurulmalıdır. 5.Polisin sosyal yardım görevi, siyasal rejime ve devlete karşı güveni artırır vasıfta olma­lıdır.