Kent Saçaklarında Süt Sığırcılığı Yapan İşletmelerin Sosyo-Ekonomik Analizi

Özet

Süt sığırcılığı, hayvancılık sektöründe ve buna bağlı olarak tarım sektöründe sürdürülebilirliği sağlayan bir faaliyettir. Bundan dolayı süt sığırcılığı yapan işletmelerin sosyo-ekonomik yapıları önem arz etmektedir. Öte yandan bir işletmenin kuruluş yeri gerek hammaddeye yakınlık gerekse pazarlama olanakları açısından oldukça önemlidir ve kent saçakları bu açıdan potansiyeli yüksek alanlardır. Bu çalışmada, Konya ili örneğinde kent saçağında faaliyetlerini sürdüren 91 adet süt sığırcılığı işletmelerinin sosyo-ekonomik yapıları incelenmiştir. Süt çabuk bozulabilen bir ürün olmasından dolayı pazarlama sürecinin sağlıklı bir şekilde yürütülmesi gerekmekte olup, kent saçaklarının önemi çalışmada belirlenmiştir. Kent saçaklarındaki işletmelerin en önemli özelliği sermaye yapılarının farklı olmasıdır. Bu alanlar kentleşme sürecinde olduğundan, arazi ve bina sermayeleri tarım dışı yatırım olarak algılanmaktadır. Bu durum tarım işletmelerinin rantabilitesine ve birim süt maliyetine olumsuz yönde etki yapmaktadır. Birim süt maliyeti hesaplamasında sabit masraf olarak işletmenin bina sermayesinin amortismanı, sermaye faizi ve tamir-bakım masraflrı ele alınmakta olup, birim süt maliyeti incelenen işletmeler için ortalama 0.33 $/kg bulunmuştur. Kent saçağının yapısal özelliği dikkate alınarak konut sermayesi maliyet hesaplamalarından çıkarıldığında ise süt maliyeti 0.29 $/kg olarak belirlenmiştir. Birim süt maliyetindeki bu farklılık, kent saçağındaki süt işletmelerinin mevki rantı olarak yorumlanmıştır. Ayrıca pazara yakın olmasından dolayı ulaşım masraflrının da düşük olması mevki rantı içerisinde yer almaktadır. Bu durumda kent saçaklarında süt işletmeciliğinin yapılması ekonomik olarak değerlendirilmekte ve kentlere yakın bölgelerde organize hayvancılık bölgelerinin planlanması önerilmektedir.

Abstract

Dairy cattle are an activity that provides sustainability in the livestock sector and consequently in the agricultural sector. Therefore, socioeconomic structures of dairy cattle farms are important. On the other hand, the location of an enterprise is very important both in termsof proximity to raw materials and marketing opportunities, and urban sprawl have high potential in this respect. In this study, the socioeconomic structures of 91 dairy cattle farms in the province of Konya are investigated. Since milk is a perishable product, the marketingprocess must be carried out in a healthy way and the importance of urban sprawl has been determined in the study. The most importantfeature of enterprises in urban sprawl is that their capital structures are diffrent. As these areas are in the process of urbanization, land andbuilding capital is perceived as non-agricultural investment. This situation has a negative effct on the rantability of agricultural enterprisesand the unit cost of milk. In the calculation of unit cost of milk the amortization, interest of capital and repair and maintenance costs of thebuilding capital are considered as fixed costs and the average unit cost of milk is $0.33/kg. The cost of milk is determined as $0.29/kg whenthe building capital is subtracted from the cost calculations by considering the structural characteristics of urban sprawl. This diffrence inunit cost of milk is interpreted as the location rent of the dairy enterprises in the urban sprawl. In addition, transportation costs are low dueto being close to the market. And it is also because of location rent. In this case, the management of dairy in the urban sprawl is evaluatedeconomically and it is recommended to plan the organized livestock regions in the regions close to the cities.