Farklı hormon replasman tedavi şekillerinin postmenopozal kadınlarda serum lipit, lipoprotein düzeyleri ve inflamasyon belirteçleri üzerine etkileri

Effect of different hormone replacement therapies on serum lipid, lipoprotein levels and inflammation markers in postmenopausal women

Mustafa ULUKUŞ, Levent AKMAN, Murat ULUKUŞ, Filiz ÖZERKAN, Mustafa AKIN, Hamza DUYGU

Özet

AMAÇ: Bu çalışmanın amacı postmenopozal kadınlarda östrojen, östrojen-progestin kombinasyonu, raloksifen ve tibolonun serum lipit profili ve inflamasyon belirteçleri üzerine olan etkilerinin araştırılmasıdır. Materyal ve Metot: Çalışmaya postmenopozal dönemde olan toplam 62 hasta dahil edilmiştir. Bu hastaların 49’u randomize olarak dört alt gruba ayrılmış ve altı ay süreyle östrojen, östrojen-progestin kombinasyonu, raloksifen ve tibolon tedavisi almıştır. Cerrahi menopozdaki kadınlar (n = 16) birinci grupta toplanmış olup, bu gruba sadece östrojen (0,625 mg konjuge östrojen) tedavisi verilmiştir. İkinci grup (n = 12) östrojen-progestin kombinasyonu (0,625 mg konjuge östrojen + 2,5 mg medroksiprogesteron asetat) alan kadınlardan, üçüncü grup (n = 10) raloksifen (60 mg) ve dördüncü grup (n = 11) ise tibolon (2,5 mg,) alan kadınlardan oluşmaktadır. Hormon replasman tedavisi almayan 13 hasta ise beşinci grubu (kontrol grubu) oluşturmaktadır. Tüm gruplardaki hastalarda başlangıçta ve tedavi sonrası altıncı ayda serum total kolesterol (TK), HDL, LDL, trigliserid (TG), apolipoprotein A1 (apo A1), apolipoprotein B (apo B), lipoprotein a [lp (a)], yüksek duyarlıklı C-reaktif protein (hs-CRP) ve fibrinojen düzeyleri ölçülerek farklı replasman tedavilerinin bu parametreler üzerine olan etkileri karşılaştırılmıştır. SONUÇLAR: Tüm tedavi gruplarında serum TK, LDL, apo B düzeyleri anlamlı olarak azalırken (p < 0.05), hs-CRP değerlerinde değişiklik olmamıştır. HDL ve apo A1 tibolon alan hastalar dışında diğer HRT gruplarında anlamlı olarak artmıştır (p < 0.05). Lp (a) düzeyleri ise raloksifen dışındaki tüm gruplarda azalmıştır (p < 0.05). TG düzeyleri ise sadece östrojen-progesteron kombinasyonu alan kadınlarda anlamlı olarak azalmıştır (p < 0.05). Fibrinojen düzeyleri ise östrojen-progesteron kombinasyonu ve raloksifen alan kadınlarda anlamlı olarak azalmıştır (p < 0.05).TARTIŞMA: Klasik HRT ne ek olarak raloksifen ve tibolon tedavilerinin de, postmenopozal kadınlarda lipit profili ve inflamasyon belirteçleri üzerine olumlu etkileri vardır.

Abstract

OBJECTIVE: The aim of this study is to investigate the effects of estrogens, combined estrogen-progestin, raloxifene and tibolone on serum lipid profile and inflammation markers in postmenopausal women. MATERIALS-METHODS: Sixty-two postmenopausal women were included in this study. Among them, 49 women were randomely assigned to 1 of 4 treatment groups and received estrogens, combined estrogen-progestin, raloxifene and tibolone for six months. First group (n = 16) is consisted of women in surgical menopause and received only estrogen treatment (0.625 mg conjugated equine estrogen). The second group (n = 12) is consisted of women who received combined estrogen-progestin treatment (0.625 mg conjugated equine estrogen and 2.5 mg medroxyprogesteron acetate), the third (n =10) and the fourth groups (n = 11) received raloxifene (60 mg) and tibolone (2.5 mg), respectively. Thirteen women who did not receive hormone replacement therapy consisted the fifth group (control group). In all women, serum concentrations of total cholesterol (TC), HDL, LDL, triglycerid (TG), apolipoprotein A1 (apo A1), apolipoprotein B (apo B), lipoprotein a [Lp (a)], high sensitive C-reactive protein (hs-CRP) and fibrinogen were measured at baseline and after 6 months of therapy, and the effects of different replacement therapies on these parameters were compared. RESULTS: In all treatments groups serum TC, LDL and apo B levels decreased significantly (p < 0.05) whereas, hs-CRP remained unchanged. HDL and apo A1 levels increased significantly in all treatment groups (p < 0.05) except tibolone. Lp (a) levels decreased in all treatment groups except raloxifene (p < 0.05). TG levels decreased only in women receiving combined estrogen-progestin treatment (p < 0.05). Fibrinogen levels decreased in women receiving combined estrogen-progesteron and raloxifene treatments (p < 0.05). DISCUSSION: In addition to classic HRT, raloxifene and tibolone treatments have also positive effects on lipid profile and inflammation markers in postmenauposal women.