Optik nörit şeklinde ortaya çıkan klinik izole sendromlu bir hastada steroid tedavisi sonrası psikotik atak

A psychotic attack after steroid therapy in clinically isolated syndrome manifesting as optic neuritis

Vedat Semai BEK, Sinan YETKİN, Kemal HAMAMCIOĞLU, Gencer GENÇ, Mehmet Rufkı ÖNAL, Şeref DEMİRKAYA, Zeki ODABAŞI

Özet

Giriş: Kortikosteroidler yaygın olarak Multipl Skleroz'da (MS) atak tedavisinde ve Klinik İzole Sendromlarda kullanılmaktadır ancak nadiren depresyon, mani, psikoz ve deliryum gibi psikiyatrik tablolara neden olurlar. Steroidlerin sebep olduğu duygudurum bozukluklarının ortak klinik özellikleri arasında subakut başlangıç, manik predominans ve öyküde psikotik özellikler bulunur. Olgu sunumu: 28 yaşında, kadın, evhanımı. Yirmi gün önce ani başlayan sağ gözde bulanık görme yakınması nedeniyle müracaat ettiği merkez tarafından MS tanısı ile, 10 gün boyunca 1000 mg/gün intravenöz metilprednizolon tedavisi uygulanmış. Steroid tedavisinin tamamlanmasından 1 hafta sonra anlamsız kuşkuculuk, saldırganlık, zaman ve yer oryantasyonun kaybolmasıyla polikliniğimize getirildi. Nörolojik muayenesinde sağ gözde optik nörit ile uyumlu bulgular haricinde patolojik bulgu saptanmadı. Beyin MR'da periventriküler beyaz cevher ve sol serebellar hemisferde demiyelinizan plaklar saptandı. Kendisi ve ailesi ile yapılan görüşmeden demyelinizan hastalığı düşündürecek yakınmalar ile seyreden ataklarının olmadığı ve beş yıl önce kuşkuculuk, saldırganlık, görsel halüsinasyonlar gibi davranış patolojileri sergilediği, herhangi bir tıbbi yardım almadan bu semptomların yaklaşık bir ay içinde gerilediği ve tamamen düzeldiği öğrenilen hasta Klinik İzole Sendrom olarak kabul edildi. Psikiyatri konsultasyonu sonucunda olanzapin 20 mg/gün tedavisi başlandı ve eksitasyonları kontrol altına alındı. Sonuç: MS'de intravenöz metilprednizolon genellikle 0,5-1 gr/gün olarak ve 3-10 gün süreyle uygulanmakta ve etkinlik açısından değişken sürenin önemli fark yaratmadığı bilinmektedir. Tedavi öncesi psikiyatrik öykünün alınması ve geçmişte psikotik atak öyküsü olan hastalarda yüksek doz steroid tedavisi gerekliliğinin tekrar değerlendirilmesi ve bu hastalarda tedavide mümkün olan en düşük doz ve sürenin seçilmesinin önemli olduğunu düşünmekteyiz.

Abstract

Background: Corticosteroids have been widely used in attacks of Multiple Sclerosis (MS) and Clinically Isolated Syndromes but may rarely cause psychiatric manifestations, such as depression, mania, psychosis and delirium. Steroid-induced mood disorders have common clinical features, such as subacute onset, manic predominance and having psychotic history. Case Presentation: A 28 year-old housewife who had presented with a sudden blurring of vision had been diagnosed MS and applied 1000 mg/day intravenous methylprednisolone therapy for 10 days as a MS attack therapy in another hospital 20 days ago. One week after the steroid therapy she was taken to our outpatient clinic with paranoia, aggressive behaviors and disorientation. Neurological examination was normal except right optic neuritis. Brain MRI revealed periventricular and cerebellar demyelination. In her medical history she had behavioral pathologies as paranoia, aggression, visual hallucinations 5 years ago and her symptoms recovered without any psychiatric treatment less than one month. She didn't have another attack except optic neuritis, therefore we considered her diagnosis as Clinically Isolated Syndrome. After psychiatry consultation olanzapine at 20 mg/day was initiated and psychiatric excitations were taken under control. Conclusions: Intravenous methylprednisolone is usually administered in 0,5-1 gr/day dosage for 3-10 days in MS. It is considered that there's no significant difference between the administration periods in terms of the efficacy. We consider that it's important to take the psychiatric history before the steroid therapy and to reevaluate the necessity of the high dose steroid therapy and to choose the minimum dosage and period for the patients that have psychotic attack history.