Erkek hastalarda diyaliz modalitelerinin cinsel hormon düzeyleri üzerine etkisi

Ebru Gök Oğuz, Mehmet Deniz Aylı, Ali Yalçındağ, Kadir Gökhan Atılgan, Fatma Ayerden Ebinç, Gülay Ulusal Okyay, Fatih Yay

Özet

Amaç: Düşük testosteron düzeyi, kardiyovasküler risk faktörleri ve düşük yaşam kalitesi ile ilişkilidir. Diyalizin testosteron düzeyi üzerine etkisi halen net değildir. Amaç hemodiyaliz (HD) ve periton diyalizi (PD) tekniklerinin erkek cinsel hormonları üzerine etkisinin araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Serum total testosteron (TT), serbest testosteron (ST), follikül stimulan hormon (FSH), luteinizan hormon (LH), prolaktin (PRL) and seks hormone bağlayıcı globulin (SHBG) incelendi. Serum TT, 3 ng/ml’nin altında ise düşük TT düzeyi kabul edildi. Sosyodemografik veriler ve günlük yaşam aktivitesinde bağımsız olabilme indeksi kaydedildi. Bulgular: Çalışmaya erişkin erkek HD (n=71) ve PD (n=24) hastaları dahil edildi. Her iki grubun yaş ve diyaliz süreleri benzerdi. Serum TT ve ST düzeyleri anlamlı düzeyde PD grubunda yüksek idi (p=0.01 and p=0.05, respectively). PD ve HD grupları arasında SHBG, FSH, LH veya PRL düzeyleri açısından farklılık yoktu (p=0.353, p=0.858, p=0.410 and p=0.410, sırasıyla). Günlük yaşam aktivitesinde bağımsız olabilme indeksi aktivitelerini gerçekleştiren hasta sayısı PD grubu (p=0.033) ve normal TT düzeyli grupta (p=0.027) daha fazlaydı. Binary regresyon analizinde, PD grubunda testosteron düzeyine etkinin daha olumlu olduğu gösterilmiştir (OR=4.659; 1.477–14.704 95% CI Exp B). Sonuç: Periton diyalizinin HD ile karşılaştırıldığında testosteron düzeyleri üzerine olumlu etkisi vardır. PD tekniğinin kendisi ve sağladığı fiziksel ve zihinsel iyilik hali testosteron düzeylerini etkilemektedir.

Abstract

Introduction: Low testosterone level is association with low quality of life and cardiovascular risk factors. The dialysis modality effects on testosterone levels remain unclear. To investigate the haemodialysis (HD) and peritoneal dialysis (PD) effects on male sexual hormones. Material and Method: Serum total testosterone (TT), free testosterone (FT), follicle-stimulating hormone (FSH), luteinizing hormone (LH), prolactin (PRL) and sex hormone-binding globulin (SHBG) were investigated. Serum TT below 3 ng/ml was considered a low TT. Sociodemographic data and an Index of Independence in Activities of Daily Living were recorded. Results: This study included adult male HD (n=71) and PD (n=24) patients. Age and dialysis duration were similar between groups. Serum TT and FT levels were significantly higher in the PD group (p=0.01 and p=0.05, respectively). There were no differences between the HD and PD groups with regard to SHBG, FSH, LH or PRL levels (p=0.353, p=0.858, p=0.410 and p=0.410, respectively). The number of patients who were capable of performing Index of Independence in Activities of Daily Living was higher in the PD group (p=0.033) and with normal TT levels (p=0.027). Binary regression analysis showed more favourable effects in the PD group on testosterone levels (OR=4.659; 1.477–14.704 95% CI Exp B). Conclusion: PD has favourable effects on testosterone levels compared to HD. Mental and physical well‑being resulting from PD and its technique affect TT levels.