Evaluation of Elementary School Teachers in terms of Professional Values

İlköğretim Öğretmenlerinin Mesleki Değerler Açısından Değerlendirilmesi

Özet

Bu araştırmada, ilköğretim öğretmenlerinin mesleki değerlere sahip olma düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma tarama modelinde nicel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini, 2011-2012 eğitim-öğretim yılında, Türkiye'de resmi ilköğretim okullarında görev yapan Fen ve Teknoloji, Sınıf, Sosyal Bilgiler, Türkçe ve Matematik öğretmenleri oluşturmaktadır. Araştırmada örneklem büyüklüğünün belirlenmesinde Cohen, Manion ve Morrison'un (2005) "Örneklem Büyüklüğü Tablosu"ndan yararlanılmış ve 96.966 kişilik bir hedef kitleyi, %5'lik hata payıyla 384 kişinin temsil edeceği varsayılmıştır. 384 kişinin illere ve branşlara göre dağılımını belirlemek için "Tabakalı Örnekleme Yöntemi" kullanılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Tunca (2012) tarafından geliştirilen "Öğretmen Mesleki Değerler Ölçeği (ÖMDÖ)" kullanılmıştır. Araştırmada öğretmenlerin mesleki değerlere sahip olma düzeylerini belirlemek amacıyla betimsel istatistikler kullanılmıştır. Araştırmada ikili karşılaştırmalarda t-testi, üçten daha fazla boyutu olan karşılaştırmada ise Kruskal Wallis H testi yapılmıştır. Anlamlı çıkan değerlerde, farkın kaynağını belirlemek üzere ikili karşılaştırmalarda Mann Whitney U Testi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda öğretmenlerin; mesleki değerlere sahip olma konusunda kendilerini yüksek düzeyde algıladıkları, bununla birlikte kendilerini görece en yetersiz gördükleri alt boyutun "Şiddete karşı olma", en yeterli gördükleri alt boyutun ise "Farklılıklara saygı duyma" olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlerin mesleki değer düzeyleri cinsiyetlerine göre karşılaştırıldığında ise yalnızca "İşbirliğine açık olma" alt boyutundan aldıkları puanlara ilişkin farklılığın kadınlar lehine anlamlı olduğu belirlenmiştir. Öğretmenlerin mesleki değer düzeyleri branşlarına göre karşılaştırıldığında; "Farklılıklara saygı duyma" ve "Şiddete karşı olma" alt boyutlarından aldıkları puanların branşa göre farklılaşmadığı, buna karşın "Kişisel ve toplumsal duyarlılık", "İşbirliğine açık olma" alt boyutlarından ve ölçekten aldıkları toplam puanların farklılaştığı görülmüştür

Abstract

The purpose of the current study is to determine the extent to which elementary school teachers possess professional values. The current research is a qualitative study of survey model. The universe of the study is comprised of Science and Technology, Classroom, Social Studies, Turkish and Math teachers working at elementary schools in 2011-2012 school year. In the determination of the sampling size for the current study, "Sampling Size Table" developed by Cohen, Manion and Morrison (2005) was used and it was found that 384 people would be enough to represent the universe with 5% error margin. In order to determine the distribution of 384 people across the cities and branches "Stratified Sampling Method" was employed. In the collection of data, The Teacher Professional Values Scale (TPVS) developed by Tunca (2012) was used. Descriptive statistics were used to elicit the extent to which the teachers posses professional values. In paired comparisons, t-test and in the comparisons having more than three dimensions, Kruskal Wallis H test were conducted. In the values found to be significant, Mann Whitney U Test was used to determine the source of the difference in paired comparisons. At the end of the study, it was found that the teachers' perceptions of their possession of professional values are high. On the other hand, the sub-dimensions in which the teachers see themselves the least adequate in comparison to the other sub-dimensions is "Being against violence" and the most adequate is "Respect for diversity". When the teachers' levels of possessing professional values were compared according to their genders, only the score they took from the sub-dimension of "Being open to cooperation" was found to be significantly different in favor of the female teachers. When the teachers' levels of possessing professional values were compared according to their branches, while it was found that their scores taken from the sub-dimensions of "Respect for diversity" and "Being against violence" did not vary significantly depending on the branch, the scores taken from the sub-dimensions of "Personal and social responsibility" and "Being open to cooperation" varied significantly depending on the branch