Milli Gelir, Karbon Emisyonu ve Enerji Tüketimi: Türkiye İçin Doğrusal ve Doğrusal Olmayan Nedensellik Analizi

Income, Carbon Emission and Energy Consumption: The Analysis of Linear and Non-Linear Causality Relationship for Turkey

Özet

Küresel ısınma günümüzde en önemli çevresel problemlerden biridir. Dünya genelinde ekonomik büyüme ile birlikte enerji talebindeki artış çevresel tahribatı da beraberinde getirmektedir. Özellikle ülkelerin üretim ve tüketimlerinde fosil yakıtları tercih etmeleri karbon dioksit (CO2) emisyon miktarını yükselterek küresel ısınmayı hızlandırmaktadır. Bu nedenle ekonomik büyüme-enerji-çevre değişkenlerinin birlikte ele alınarak aralarındaki ilişkinin yönünün belirlenmesi politikacılar ve uygulamacılar açısından önem arz etmektedir. Çalışmanın amacı Türkiye için 19652013 döneminde CO2, enerji tüketimi ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi doğrusal ve doğrusal olmayan nedensellik testleri ile sınamaktır. Doğrusal Granger Nedensellik testi sonuçları, enerji tüketiminden CO2 ve gayri safi yurt içi hasıla (ekonomik büyümeye) doğru tek yönlü bir nedenselliğin olduğunu, ancak enerji tüketimi ve CO2 değişkenleri arasında herhangi bir nedenselliğin olmadığını ortaya koymaktadır. Doğrusal olmayan nedensellik analizi sonuçlarına göre ise enerji tüketimi ve ekonomik büyüme, enerji tüketimi ve CO2 arasındaki çift yönlü nedensellik olduğu bulguları elde edilmiştir. Çalışmanın temel sonucu doğrusal olmayan ve doğrusal olan nedensellik analizinin sonuçları bakımından doğrusal olmayan sonuçların ilgili değişkenler arasında nedensellik ilişkisini çift yönlü olarak daha güçlü desteklemesidir

Abstract

Today, the global warming is one of the most important environmental problems. The increase in energy demand, by means of economic growth, brings with environmental problems throughout the world. In particular, the countries which choose fossil fuel for their production and consumption accelerate the global warming as increasing the amount of carbon dioxide (CO2) emissions. Thus it is important, to consider the variables of economic growth, energy and environment together and to determine the direction of the relationships in between them, for policy makers and implementers. Aim of this study is testing the relationship in between the variables of CO2 emission, energy consumption and economic growth through parametric and non-parametric causality models, for Turkey. The results of parametric Granger Causality Test reveal that, there is a unidirectional causality relationship from energy consumption and CO2emission to gross domestic product (GDP) and there is not any kind of causality in between the variables of energy consumption and CO emission. According to the results of non-parametric causality analyses, there is bidirectional causality relationship in between the variables of CO2 emission, energy consumption and economic growth. Main result of this study, considering the results of both parametric and non-parametric analyses, the results of non-parametric analyses support bidirectional causality relationship between the related variables more strongly