Sosyal Gelişim Performanslarının Entropi Tabanlı MAUT Yöntemi ile Analizi: AvrupaBirliği Ülkeleri Örneği

Analysis of Social Development Performances Using the Entropy Based MAUT Method: The Example of the European Union Countries

Özet

Amaç - Araştırmanın birinci amacı, 2020 yılı için Avrupa Birliği ülkelerinin Sosyal Gelişim Endeksi(SGE)’ni oluşturan bileşenlere ait değerler kapsamında Avrupa Birliği ülkelerine göre bileşenlerinönemlilik derecelerini tespit etmektir. Araştırmanın ikinci amacı ise ülkelerin sosyal gelişimperformanslarını ölçmektir. Son olarak araştırmanın üçüncü amacı, ülkelerin sosyal gelişmeperformanslarının ülkelerin SGE değerleri kapsamında Entropi tabanlı MAUT yöntemi ile ne dereceaçıklanabileceğini değerlendirmektir.Yöntem – Avrupa Birliği ülkelerine göre SGE bileşenlerin önemlilik dereceleri Entropi, ülkelerin sosyalgelişim performanslarını Entropi tabanlı MAUT ve ülkelerin sosyal gelişme performanslarınınülkelerin SGE kapsamında Entropi tabanlı MAUT yöntemi ile ne derece açıklanabileceği ise Pearsonkorelasyon katsayısı yöntemleri ile açıklanmıştır. Bulgular - Ülkeler için en önemli ilk üç SGE bileşenlerinin sırasıyla KAP (Kapsayıcılık), SAĞ (Sağlık)ve İEE (İleri Eğitime Erişim), en fazla sosyal gelişme performansı gösteren ilk üç ülkenin ise sırasıylaYunanistan, İsveç ve Finlandiya olduğu belirlenmiştir. Ayrıca ülkelerin genel anlamda sosyal gelişmeperformanslarının yüksek olduğu gözlenmiştir. Bunların dışında, ülkelerin SGE değerleri kapsamındaülkelerin sosyal gelişim performanslarının Entropi Tabanlı MAUT yöntemine göre genel anlamdaaçıklanabileceği sonucuna ulaşılmıştır. Tartışma - Ülkelerin sosyal gelişim performanslarının kapsamlı ve ayrıntılı olarak tespit edilmesi,ülkelere kendilerinin ve birbirlerinin sosyal gelişim performansları hakkında farkındalıkkazandıracaktır. Dolayısıyla söz konusu farkındalık sayesinde ülkeler, sosyal politikalarınınbelirlenmesinde ve iyileştirilmesinde faaliyetlerini daha anlamlı ve verimli yapabileceklerdir. Bunagöre Avrupa Birliği ülkeleri KAP, SAĞ ve İEE bileşenlerine önem ve öncelik vererek sosyal gelişimperformanslarını yükseltebilir. Yöntem açısından ise ülkelerin sosyal gelişim performansları daha fazlaçok kriterli karar verme yöntemleri ile ölçülerek yöntemler kapsamında tespit edilen değerlerarasındaki tutarlılıklar ve tutarsızlıklar tartışılabilir.

Abstract

Purpose - The primary purpose of the research is to determine the importance degrees of thecomponents according to the European Union countries within the scope of the values of thecomponents that make up the Social Progress Index (SPI) of the European Union countries for 2020.The second aim of the research is to measure the social development performance of countries. Finally,the third aim of the research is to evaluate the extent to which the social development performance ofcountries can be explained by the Entropy-based MAUT method within the scope of the SPI values ofthe countries. Design/methodology/approach - Significance levels of SPI components according to European Unioncountries Entropy, social development performances of countries, Entropy-based MAUT, and to whatextent countries' social development performances can be explained by Entropy-based MAUT methodwithin the scope of SPI are explained with Pearson correlation coefficient methods. Findings - It has been determined that the top three SPI components for the countries are respectivelyINC (Inclusion), HEA (Health) and AAE (Access to Advanced Education), and the top three countrieswith the highest social development performance are respectively Greece, Sweden and Finland. Inaddition, it was observed that the social development performances of the countries in general werehigh. Apart from these, it has been concluded that the social development performances of the countrieswithin the scope of the SPI values of the countries can be explained in general terms according to theEntropy Based MAUT method. Discussion - The comprehensive and detailed determination of the social development performancesof the countries will raise the awareness of the countries about their own and each other's socialdevelopment performances. Therefore, thanks to this awareness, countries will be able to make theiractivities more meaningful and efficient in determining and improving their social policies.Accordingly, European Union countries can increase their social development performances by givingimportance and priority to the INC, HEA and AEE components. In terms of method, the socialdevelopment performances of countries can be measured with more multi-criteria decision makingmethods, and the consistency and inconsistency between the values determined within the scope of themethods can be discussed.