Dergiler / İstanbul Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Yerbilimleri Dergisi / 2006 / Cilt: 19 - Sayı: 2
Kadıköy-Kartal metro güzergahındaki kayaçların basınç dayanımı ile elastisite modülü arasındaki ilişki
- Sayfa
- 151–156
- DOI
- —
Özet
Elastisite modülü (E) kaya malzemesini temsil etmede kullanılan önemli bir özelliktir. Elastisite modülü tünel kazıları, şevler gibi pek çok mühendislik projesinin dizaynında kullanılan önemli bir parametredir. Ancak elastisite modülünün doğrudan belirlenebilmesi hem zordur hem de deney için yüksek kalitede karotlar gerekmektedir. Bu nedenle elastisite modülünün tayini için yaygın olarak dolaylı yollara başvurulmaktadır. Ancak literatürde değişik korelâsyon yöntemlerini kullanarak elastisite modülünü bulmayı amaçlayan bu yöntemlerin en önemli eksikliği az sayıda dataya dayanmalarıdır. Bu çalışmada Kadıköy-Kartal Metro çalışmaları kapsamında yapılan sondajlardan elde edilen 139 adet data kullanılarak değişik litolojilerdeki kayaçların tek eksenli basınç dayanımları (σc) ve elastisite modülü arasındaki ilişki araştırılmıştır. Sonuçta, litolojisine göre değişmekle birlikte basınç direnci ile elastisite modülü arasında çok anlamlı ilişkiler olduğu ve çekme direncinin de kullanılması ile korelâsyonun daha da kuvvetlendiği görülmüştür.
Abstract
Modulus of elasticity (E) is an important feature for describing the rock material. Modulus of elasticity is an important parameter used for designing various engineering projects like tunnel excavations and slope stability. However, direct determination of modulus of elasticity is both difficult and requires high quality core samples for tests. Therefore, indirect methods have widely been used to predict modulus of elasticity. Depending on less number of detail is the most important weakness of these methods, which are using various correlation methods in literature. In this study, the relation between unconfined compressive strength (σc) and modulus of elasticity of rock in various litology have been investigated using 139 number of data derived from the boreholes made within the scope of Kadikoy-Kartal Metro works. Consequently, although it varies as per the litology, it has been observed that there is a meaningfull relation between the uniaxial compressive strength and modulus of elasticity and the relation can be strengthened by using tensile strength.