Dergiler / Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi / 2020 / Cilt: 21 - Sayı: 2
Çoklu Yetersizliği Olan Bireylerle Yapılmış Tek Denekli Araştırmaların İncelenmesi: Sistematik Derleme
- Sayfa
- 357–381
- DOI
- —
Özet
Alanyazında çoklu yetersizliği (ÇYE) olan bireylere yönelik yapılan çalışmalar, bu bireylerin gerek eğitim gerekse günlük yaşam gereksinimlerini karşılamaya yönelik olduğundan önemli görülmektedir. Yapılan araştırmalarda seçilen birçok hedef davranış çoklu yetersizliği olan bireyler için genellikle yaşamsal önem taşıyan becerilerdir. Bu çalışmada çoklu yetersizliği olan bireylerle yapılmış tek denekli araştırmaların; deneklerin yaş ve sayıları, bağımlı ve bağımsız değişken, ortam, araştırma modeli, güvenirlik, sosyal geçerlik ve örtüşmeyen veri yüzdesi (ÖVY) bağlamında incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma kapsamına dahil edilen çalışmalar elektronik ortamlarda taranmış, dizin taraması yapılarak ulaşılan araştırmaların kaynakçalarından elle tarama yapılmıştır. Toplamda 54 makale ve 2 tez çalışmasına ulaşılmıştır. Daha sonra bu çalışmalar yazarlar tarafından incelenmiş ve belirlenen dahil etme ölçütlerine göre 13 çalışma meta analiz bağlamında incelenmiştir. Araştırma bulgularına bakıldığında %46,15’inin (n=6) ÖVY etki büyüklüğü %90 ve üzeri (Çok etkili uygulama), %30,76’sinin (n=4) ÖVY etki büyüklüğü %70-%90 arası (Etkili uygulama), %23,07’nin (n=3) de ÖVY etki büyüklüğü %50-%70 (şüpheli/tartışmalı etkili uygulamalar) olarak bulunmuştur.
Abstract
Studies on individuals with multiple disabilities are essential for their active participant in life as well as their life quality. Many target behaviors addressed in these studies are often vital for individuals with multiple disabilities. Studies on individuals with multiple disabilities are essential since such studies aim to meet both educational and daily needs of those individuals. Most of the target behaviors dealt with in these studies are vital for individuals with multiple disabilities. The purpose of this study is to analyze existing single-subject research on individuals with multiple disabilities in terms of age range and number of participants, dependent and independent variables, settings, research model, reliability, validity, and non-overlapping data (PND) percentages. Initially, the research that fell within the scope of this study was scanned electronically. Following index scanning, the bibliographies were scanned manually. As a result, a total of 54 articles and 2 dissertations were obtained. A set of inclusion criteria was used to select the ones to be included in the meta-analysis, which yielded 14 studies to be considered for criteria and the meta-analysis. Findings of the analysis, discussed in various contexts, have demonstrated that the majority of the studies have a large PND effect size. Some suggestions have been made for further research, as well. Keywords: Multiple disabilities, individuals with multiple disabilities, single-subject research, meta analysis.