Dergiler / İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi / 2019 / Cilt: 10 - Sayı: 2
AYIPLI MAL NEDENİYLE SÖZLEŞMEDEN DÖNEN TÜKETİCİNİN KULLANIM BEDELİ ÖDEME BORCU OLUP OLMADIĞI SORUNUNUN 6502 SAYILI TÜKETİCİNİN KORUNMASI HAKKINDA KANUN UYARINCA İNCELENMESİ
- Sayfa
- 308–318
- DOI
- —
Özet
Genel hükümlerin uygulama alanı bulduğu işlerde ayıp sebebiyle sözleşmeden dönen alıcının kullanım bedeli ödeyip ödemeyeceğine yönelik Türk Borçlar Kanunu’nda açık düzenleme yoktur. Öğretideki hâkim görüş alıcı semere getirmeyen malı kullanmak suretiyle yarar elde etmişse bunun karşılığında Türk Borçlar Kanunu m. 229/1 kapsamında kullanım bedeli ödemesi gerektiği yönündedir. Yargıtay yerleşmiş kararlarında da genel hükümlerin uygulama alanı bulduğu işlerde ayıp sebebiyle sözleşmeden dönme hakkının kullanılması üzerine kullanım bedeli ödenmesine karar vermektedir. Ancak Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 22.06.2005 tarihli kararında Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunu’nda ayıp nedeniyle sözleşmeden dönen tüketicinin kullanım bedeli ödemesine yönelik bir hükmün mevcut olmaması sebebiyle kullanım bedelinin ödenmeyeceğine karar verilmiştir. Bu karar tüketici işlemlerinde kullanım bedeli ödenip ödenmeyeceği hususunda öğretide farklı görüşlere sebep olmuştur. Bu çalışma 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun uyarınca ayıplı mal nedeniyle sözleşmeden dönen tüketicinin kullanım bedeli ödeme borcu olup olmadığı sorununa odaklanır. Bu hususta ilk olarak yasal düzenleme incelenir. Daha sonra öğreti ve Yargıtay uygulaması değerlendirilir. Ardından Avrupa Birliği hukuku ekseninde kullanım bedelinin ödenmesi gerektiği görüşü gerekçelendirilir. Son olarak kullanım bedelinin nasıl hesaplanması gerektiği netleştirilir.
Abstract
There is no explicit regulation in Turkish Code of Obligations regarding whether the purchaser rescinds a contract based upon defective goods shall pay the usage fee for the issues where general provisions are applied. The general view is that if the purchaser has obtained a benefit by using fruitless product, he/she is obliged to pay a usage fee within the scope of Turkish Code of Obligations Article 229/1 in return. The Court of Cassation decides on payment as the usage fee upon the right of rescission of the contract on the grounds of defective goods where general provisions are applied in terms of its consistent decisions. However, in the decision of the General Assembly of Civil Chambers of the Court of Cassation dated 22.06.2005, it is stated that the usage fee shall not be paid due to lack of a provision in Law on Protection of the Consumer regarding the payment of the fee by consumer, who rescinds the contract because of defective goods. This decision has led to different views in the doctrine whether to pay the fee of use in consumer transactions. The aim of the study is to address whether the consumer rescission of the contract due to defective goods in accordance with the Law no. 6502 on Protection of the Consumer has the obligation of payment for the usage fee. First of all, legal regulations are examined. Then, the obligation of paying the usage fee is explained with its justifications in terms of the European Union law. Finally, it is clarified how the usage fee should be calculated.