11 Eylül Sonrası Türk-Amerikan İlişkileri ve Karikatüre Yansıması

urkish-American Relations as Reflected in Political Cartoons in the Aftermath of September 11

Özet

Bu çalışmanın amacı hem Türk-Amerikan ilişkileri hem de Amerika ile Batıaçısından tarihsel ve siyasal bağlamda bir milat olarak kabul edilen 11 Eylül ardındanortaya çıkan süreçte yaşanan olayları karikatürlere yansıyan boyutuyla ortaya koymakve incelemektir. Böylece, yakın dönemde yaşanan daha çok siyasi tanımlama içinde elealınan gelişmeleri farklı bir pencereden özellikle Türk kamuoyuna sunulan Amerikanimgesi açısından değerlendirmek olanağı elde edilecektir. Çalışmanın özgün ve temelmalzemesi olan karikatürler, Türk kamuoyunun gündeminde yer almış ve hem toplumundüşünce ve eğilimleriyle ilgili ipuçları vermiş, hem de bir ileti olarak kamuya belli birgörüş ve düşünceyi sunmaktadır. Ele alacağımız konular tarihsel izlence takip ederek,11 Eylül saldırıları, 2. Körfez Savaşı, 1 Mart Tezkeresi ve Çuval Hadisesi ve BüyükOrtadoğu Projesi gibi ulusal ve uluslararası olayları içermektedir. Bu olayların gerçekleştiğitarihlerde yayınlanmış olan karikatürler toplanarak tematik olarak sınıflandırılmış vegöstergebilimsel açıdan çözümlenerek yaşanan sürece farklı bir perspektiften bakış açısıyansıtılmıştır. Çalışmamızda örneklenen karikatürler üzerinden oluşturulan temsillerdeABDnin hegemonik bir güç olarak hem dünya siyasetine yön veren, hem de ikili ilişkilerdebelirleyici bir konumda olduğu görüşü ön plana çıkmıştır. Bununla birlikte, genel olarakher türlü otoriteye muhalif duran ve direniş gösteren bu görsel malzemeler tutum olarakeleştirel bir tutum içinde olduğu gözlemlenmiştir.

Abstract

his study aims at analyzing the agenda and the issues of Turkish-Americanrelations as reflected in political cartoons in the aftermath of September 11attacks. It isargued that through using and analyzing the political cartoons as the sources reflectingthe issues in bilateral relations will create a new perspective which may facilitate a betterevaluation of the public agenda of Turkish society. The political cartoons are also consideredas cultural texts that may disclose the public thoughts and tendencies relating to the politicaldevelopments of a given era. In this study, such bilateral issues as September 11 Attacks andWar on Global Terror, The Second Gulf War, March 1 Crisis, the event whereby Turkishsoldiers were forced to wear hoods over their heads by US soldiers in Sulaimaniya (2003)and Broader Middle Eastern Projects will be discussed along with semiotic analysis ofrelated political cartoons published in newspapers and humor magazines during theseevents. The relevant political cartoons that were used in our study presented America as anhegemonic power both in designing the world politics and initiator in bilateral relations Itis also seen that cartoons are critical of any power or authority and create a site of resistancefor the sake of public opinion.