1914 Yılında Yayınlanan Kadın Gazetelerinden Kadınlık'a Göre Kadın

Özet

Osmanlı modernleşme sürecinde kadınlara biçilen rolü anlamak ve o dönemde basının gündeminde yer almış olan kadına ilişkin konuları Kadınlık Gazetesi bağlamında ortaya çıkarmayı amaçlayan bu çalışmada, gazetenin 8 Mart 1330-17 Mayıs 1330 tarihleri arasındaki orijinal Arap harfli Osmanlıca 11 nüshası, dijital ortama aktarılarak incelenmiştir. Araştırmada öncelikle kimlik bilgileri ve teknik özellikleri gibi gazeteye ait genel bilgiler sunulmuştur. Daha sonra gazetenin kadına biçtiği role ilişkin yaklaşımlar üzerinde yorum yapabilmek ve derginin kadının konumuna ilişkin tutumunu ortaya koymak amacıyla, yazılarında kadının toplumsal konumuyla ilgili meselelere yoğunlaşan Ebussüreyya Sami, Halis Eşref, Şukufe Nihal Mithat, Mahmud Sadık, Nevvera Şükran ve Hacı Cemale ait yazılar niteliksel içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Çalışma bu yönüyle monografi özelliği taşımaktadır. Değerlendirmeler sonucunda gazetenin yazarları arasında kadının kimliği ve konumuna ilişkin farklı bakış açılarının varlığı dikkat çekse de, ağırlıklı olarak, dönemin tarihsel, siyasal ve toplumsal koşulları bağlamında, kadının aile içindeki konumu, eğitimi, evlilik boşanma hukuku, kadının nasıl ve hangi hallerde çalışması gerektiğine yönelik konuların gündeme getirildiği anlaşılmıştır.

Abstract

This study aims to understand the role of the women in the modernization period of the Ottoman Empire by exploring the media content of that period. 11 original copies of the Kadınlık (Womanhood) newspaper are taken into consideration as an example of the study from the March 8th to May 17th 1330 published in Ottoman Turkish with Arabic alphabet. After having presented general information about the newspaper, we tried to analyze the articles of Ebussureyya Sami, Halis Esref, Sukufe Nihal Mithat, Mahmud Sadık, Nevvera Sukran and Hacı Cemal, writers who had written a lot about the status of Ottoman women. The articles have been analyzed by qualitative content analysis in order to be able to reveal the newspaper s attitude related to the women s status. As a result, despite the existence of different points of view of the writers, we observed that different aspects of the women s identity and status, i.e. family life, education, marriage and divorce law, working conditions, have been discussed within the context of historical, political and social conditions of the period.