İSTİSMARCI YÖNETİMİN ÇALIŞANLARIN PSİKOLOJİK VE DAVRANIŞSAL TEPKİLERİ ÜZERİNE ETKİSİNDE ÖZ YETERLİLİĞİN ROLÜ

THE ROLE OF SELF-EFFICACY IN THE EFFECT OF ABUSIVE SUPERVISION ON THE PSYCHOLOGICAL AND BEHAVIORAL RESPONSES OF EMPLOYEES

Özet

Yöneticilerin çalışanlara yönelik kötü muamelesini ifade eden istismarcı yönetim, çalışanların psikolojikve davranışsal algılarını olumsuz etkilemekte, iş tatminlerini azaltmakta ve hatta çalışanların işten ayrılmaniyetine sebep olabilmektedir. Ayrıca, öz yeterliliği düşük çalışanların bundan daha fazla etkilendiklerigörülmektedir. Bu çerçevede, istismarcı yönetimin çalışanların psikolojik ve davranışsal tepkileri üzerineetkisinde öz yeterliliğin rolü araştırılmak amaçlanmıştır. Araştırma İstanbul ve Kocaeli illerinde faaliyetgösteren çeşitli sektörlerdeki işletmelerde çalışan 290 kişi üzerinde gerçekleştirilmiştir. Anket yöntemiyleelde edilen veriler; uygun istatistiksel yöntemlerle (faktör analizi, korelasyon analizi, regresyon analizi vehiyerarşik regresyon analizi) analiz edilmiş ve yorumlanmıştır. Elde edilen bulgular göstermektedir ki,istismarcı yönetim işten ayrılma niyetini pozitif yönde etkilemekte ve bu pozitif ilişkide çalışanların stresalgısı kısmi aracı rol oynamaktadır. Ayrıca istismarcı yönetim ve işten ayrılma niyeti arasındaki ilişkininöz yeterliliği düşük olan çalışanlarda daha yüksek, öz yeterliliği yüksek olan çalışanlarda daha düşükolduğu görülmektedir.

Abstract

Abusive supervision that expresses the maltreatment of managers to employees affects psychological and behavioral perceptions of the employees negatively, reduces their job satisfaction and may even cause the employees' intention to leave. In addition, it is seen that employees with low self-efficacy are more affected by this. In this context, it is aimed to investigate the role of self-efficacy in the effect of abusive supervision on the psychological and behavioral responses of the employees. The research was conducted on 290 people working in companies from various sectors operating in Istanbul and Kocaeli. The data obtained by the survey method were analyzed by appropriate statistical methods (factor analysis, correlation analysis, regression analysis, and hierarchical regression analysis) and interpreted. The findings show that abusive supervision positively affects the intention to leave and the perception of stress plays a partial mediator role in this positive relationship. Furthermore, it is found that the relationship between abusive supervision and intention to leave is higher in employees with low self-efficacy and lower in employees with high selfefficacy.