CUMHURİYET TARİHİNİN İLK KADIN ORTODONTİSTİ: AYŞE MAYDA

Özet

Bu çalışmada Türkiye’nin ilk kadın ortodontisti AyşeMayda Hanım’ın hayatı ele alınmıştır. Hocası Ord. Prof.Dr. Alfred Kantorowicz hakkındaki anıları röportaj vekaynaklara dayanılarak kaleme alınmıştır. İzmir’de2018’de yapılan röportajda o zaman 103 yaşında olanAyşe Mayda Hanım iyi bir eğitim almış bir Cumhuriyetkadını olduğu gözlemlenmiştir. Çocukluğunda Atatürk veonun inkılaplarına şahitlik etmiş, dönemin önde geleninsanlarıyla anılar biriktirmiştir. İzmir’in işgaldenkurtuluş sürecini yakından gözlemlemiştir. Atatürk’ü üçdefa görme imkânı bulmuş bir çağdaş Türk aydınıdır.Çocukluğundan bu yana iyi bir eğitim alması onundünyaca ünlü diş hekimi Ord. Prof. Dr. AlfredKantorowicz’in öğrencisi ve asistanı olmasını sağlamıştır.1933’te Adolf Hitler’in faşist yönetim anlayışından dolayıA. Kantorowicz Musevi ve muhalif olduğu içintutuklanarak Nazi kampına atılmıştır. O dönemTürkiye’de yapılan “1933 Üniversite Reformu” ilekamptan uzun uğraşlar neticesinde çıkartılarakTürkiye’ye davet edilmiştir. Hocası AlfredKantorowicz’ın inancı ve ırkından dolayı vatanındankoparılması üzücü bir durum olmuştur. Fakat Ayşe Maydagibi birçok Türk gencinin A. Kantorowicz gibi değerli birhocanın öğrencisi olma imkânını vermiştir. Elde ettiğiimkânlar sayesinde çalışarak ortodonti alanında dünyaliteratürüne girmiştir. Bu sayede kendisinden sonragelecek nesillere birçok alanda öncü olmuştur.

Abstract

In this study, the life of Ayşe Mayda Hanım, who isTurkey's first female orthodontist, was explored.His professor Alfred Kantorowicz actions based onabout her interviews and sources. İn our speechconducted in İzmir in 2018, it was observed thatAyşe Mayda, who was 103 years old at the time, wasa Republican woman who received a goodeducation. As a child, he witnessed Ataturk and hisrevolutions and cumulated memories with leadingintellectuals of that period. She is closely observedthe freedom process of İzmir from occupation. Shehad three times opportunity to see Atatürk who iscontemporary Turkish intellectual. Since herchildhood, she has received a good education, herfamous dentist Professor Alfred Kantorowicz pupilsand assistant. In 1933, because of Adolf Hitler'sunderstanding of fascist rule, Kantorowicz wasarrested for being Jewish and an opponent andthrown into a Nazi camp. At that time, with the“1933 University Reform” conducted in Turkey, hewas removed from the camp as a result of longefforts and invited to Turkey. It was a poor situationthat her professor Alfred Kantorowicz was exiledfrom his homeland because of his faith and race. Onthe other hand, it gaves many young pupils such asAyşe Mayda the opportunity to be student of avaluable professor Alfred Kantorowicz. Thanks tothe opportunities he obtained, he has been a Pioneerin many areas for future generations after him.