BİR MİLLİ AHLAK İLKESİ OLARAK YERLİ MALI KULLANIMIVE YERLİ MALI SERGİLERİ (1929-1940)

A Principle Of National Morality: Use of Domestic Goods and Exhibitions of Domestic Goods (1929-1940)

Özet

Cumhuriyetin ilk yıllarında en önemli ekonomi ve kültüröğelerinden biri olan yerli malı kullanımı 1929 yılında Millî İktisatve Tasarruf Cemiyetinin kurulmasıyla başlamıştır. Cemiyetinkurulmasıyla beraber Türkiye’de tasarruf ve yerli malı kullanımınıteşvik amacıyla sergiler açılmıştır. Türkiye’de üretilen ürünlerinverimini artırmak, vatandaşa tasarrufu öğretmek ve yerli malıkullanılmasını teşvik etmek gibi amaçlarla çeşitli etkinliklerdüzenlenmiştir. Tüm resmî ve özel kurumlarda günün anlam veönemini belirten konuşmalar, toplantılar yapılmıştır. Buetkinliklerden biri de yerli malı üretiminin teşhir edilmesini vehalka tanıtılmasını sağlayan sergilerdir. Yerli malı sergileri halktamillî ekonomi bilincini oluşturan önemli adımlardan biri olmuştur.Halk bu sergiler aracılığıyla yerli ürünleri tanıma fırsatınıbulmuştur. Sergiler bu anlamda devlet adına halka emeklerininboşa gitmediğini gösteren önemli bir iletişim aracı olmuştur.Çalışma, Atatürk döneminde başlayan ve millî ekonominin temelinioluşturan Millî Tasarruf ve Yerli Malı Haftası ile yerli malısergilerinin önemini ortaya koymaktadır. Bu bağlamda çalışmanınamacı Cumhuriyetin ilk yıllarında tasarruf bilincinin oluşturulmasıve bu bilincin oluşturulmasına katkı sağlayacak çalışmalarıincelemektir. Çalışmada Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleribelgelerinden, süreli yayınlardan ve basılı diğer eserlerdenyararlanılmıştır.

Abstract

The use of domestic goods, which is the most importanteconomic and cultural element of the early republicanperiod, began in 1929 with the establishment of the NationalEconomy and Saving Society and continued to increase itsimportance every year. With the establishment of the society,exhibitions of domestic goods were opened in Turkey inorder to encourage the use of domestic goods and the periodof savings. Various activities have been organized forpurposes such as increasing the efficiency of productsproduced in Turkey, ensuring that products are used bothinside and outside the country, teaching citizens to save andencouraging the use of domestic goods. Speeches andmeetings were held in all official and private institutionsstating the meaning and importance of the day. One of theseevents is the exhibitions of domestic goods, which allow theproduction of domestic goods to be displayed and presentedto the public. Exhibitions of domestic goods have been oneof the important steps that have created awareness of thenational economy in the public. The public had theopportunity to recognize domestic products through theseexhibitions. In this sense, exhibitions have been an importantmeans of communication on behalf of the state, showing thepublic that their efforts have not been wasted. DomesticGoods Week (officially attitude, investment and TurkishGoods Week) is one of the specific days and weekscelebrated in all schools in Turkey between 12-18 December.The study reveals the importance of National Savings anddomestic goods week and domestic goods exhibitions, whichstarted during the reign of Atatürk and still maintain theirimportance in Turkey and form the basis of the nationaleconomy. In our study, documents of the Presidential StateArchive, periodicals and other printed works were used.