Aksu Çayı günlük ekstrem akışlarının dağılımı

Özet

Bu araştırmada, Giresun'da bulunan Aksu Çayı günlük ekstrem akışlarının değişimini saptamak için bazı olasılık dağılım biçimleri uygulanmıştır. Bu amaçla, Aksu Çayı üzerinde bulunan 2213, 2236, 2271 ve 2290 numaralı akış gözlem istasyonlarında ölçülen aylık süreli günlük en büyük ve günlük en küçük akış debileri kullanılmıştır. Uygun bir olasılık dağılımını seçmek için; normal (N), logaritmik normal (LN), logaritmik Pearson tip 3 (LP3) ve ekstrem değer tip 1 (EVİ) dağılımları kullanılmış ve bu dağılımların uygunluğu da Kolmogorov-Smirnov (K-S) testi ile sınanmiştır. Sonuçta logaritmik Pearson tip 3 dağılımının Aksu Çayı günlük ekstrem akışlarını belirlemede genel olarak uygun bir dağılım olduğu görülmüştür. Ayrıca, uygun olan dağılımlara göre aylık süreli günlük ekstrem akışların %50, %80, %90, %95, %98 ve %99 olasılık seviyelerinde debileri elde edilmiştir. %50 olasılık seviyesine göre elde edilen ekstrem akış debilerinin, bunların ortalamalarından genellikle daha küçük veya eşit miktarda olduğu görülmüştür. Sonuç olarak, günlük ekstrem akış debilerinin çarpık bir dağılıma sahip olduğu ve standart sapmalarının yüksek olduğu görüşüne varılmıştır.

Abstract

In this study, some probability distributions have been applied to determine the variation of the daily extreme flows for Aksu Creek in Giresun Province. For this purpose, the daily maximum and daily minimum flow discharges selected for each month measured in flow gauging stations numbered 2213, 2236, 2271 and 2290 on Aksu Creek have been used. To select the appropriate probability distribution; normal (N), logarithmic normal (LN), logarithmic Pearson type 3, (LP3) and extreme value type 1 (EVİ) distributions have been used and their aptness has been judged by Kolmogorov-Smirnov (K-S) test. Hence, the logarithmic Pearson tip 3 distribution has generally been selected as the appropriate distribution. Also for appropriate distributions, the quantile discharges of the daily extreme flows selected for each month have been obtained for the probability levels of 50%, 80%, 90%, 95%, 98% and 99%. It was seen that the daily extreme flows obtained for 50% probability level were generally smaller than or equal to their averages. As a result, it is thought that the daily extreme flow discharges have a skewed distribution and the high standard deviations.