Dergiler / Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi / 2019 / Cilt: 0 - Sayı: 31
“YABANCI DİL OLARAK TÜRKÇE” DERS KİTAPLARINDA ALIŞTIRMA YÖNERGELERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
- Sayfa
- 123–146
- DOI
- —
Özet
Yabancı dil öğretimi ders kitaplarında öğrencilere alıştırmalar yoluyla hedefdavranışlar kazandırılmaya çalışılır. Alıştırmalardan istenilen çıktıların eldeedilmesi, öğrencilerin yönergeleri doğru anlamasına bağlıdır. Bu nedenle alıştırmayönergelerinin betimlenmesi, detaylı incelenmesi ve ilgili alanyazın ışığındayorumlanarak karşılaştırılması önemlidir. Bu amaçla İstanbul Yabancılar İçinTürkçe, Yedi İklim Türkçe, Gazi Yabancılar İçin Türkçe ve Yeni Hitit Yabancılarİçin Türkçe setlerinin temel seviye (A1-A2) ders ve çalışma kitaplarındandoküman incelemesi yoluyla veriler toplanmış ve tümevarımsal içerik analiziyledeğerlendirilmiştir. Elde edilen verilerin gruplandırılması işleminin ardındanalıştırma yönergeleri ölçeği geliştirilmiştir. Bu ölçek; alıştırmalarda fazla yönergekullanımı, eksik yönerge kullanımı, yönerge-alıştırma uyumsuzluğu, yönergelerarası kip uyumsuzluğu, yönergede yanlış bağlaç kullanımı, yönergede ifadehataları ve yönergede yazım yanlışı maddelerini kapsamaktadır. İncelenenkitapların alıştırma yönergelerinde özellikle uzun-kısa yönerge, tematik başlık vesembol kullanımı ile kavram birlikteliği açısından farklılıklar tespit edilmiştir.Alıştırma yönergelerinde uzun cümleler kullanılan İstanbul Yabancılar İçinTürkçe ve Gazi Yabancılar İçin Türkçe kitaplarında en çok ifade hataları yapıldığıtespit edilmiştir. Kısa cümlelerle oluşturulan alıştırma yönergelerinin bulunduğuYedi İklim Türkçe ve Yeni Hitit Yabancılar İçin Türkçe setlerinde ise daha çokyönerge alıştırma uyumsuzluğu, eksik ve fazla yönerge kullanımı hatalarıbulunmuştur. Bu çalışma sonuçları, yabancı dil olarak Türkçe ders kitaplarınıngeliştirilmesinde alıştırma yönergeleriyle ilgili ayrıca çalışılması gerektiğinigöstermektedir.
Abstract
Foreign language education textbooks endeavor to make students gain target behaviors through exercises. Obtaining the desired outputs from the exercises depends on the students’ correct understanding of the instructions. Therefore, it is important to describe the exercise instructions, to examine them in detail and to do comparisons by interpreting them within the context of the relevant field literature. For this purpose, data was gathered through document analysis from the basic level (A1-A2) of the teaching sets of Istanbul Turkish for Foreigners, Yedi İklim Turkish”, Gazi Turkish for Foreigners, Yeni Hitit Turkish for Foreigners textbooks and workbooks and it was evaluated by the inductive content analysis. After grouping the obtained data, the exercise instructions scale was developed. This scale includes the over-use of instructions in the exercises, the use of incomplete instructions, the mismatch of instructions-exercises, the mismatch between tenses, the use of incorrect conjunction in instruction, the errors of expression in instruction and the spelling errors in instruction. In the exercise instructions of the textbooks examined, differences were found especially in terms of long-short instruction, thematic title, symbol usage and concept coexistence. According to the findings, most expression errors were done in the İstanbul Turkish for Foreigners and the Gazi Turkish for Foreigners textbooks that used long sentences in the exercise instructions. On the other hand, in the Yedi İklim Turkish” and the Yeni Hitit Turkish for Foreigners set of books where exercise instructions are given with short sentences, mostly mismatch of instruction exercise, usage of missing and excessive instruction errors were found. The results of this study show that further study should be done on exercise instructions in the development of Turkish textbooks as a foreign language.