Dergiler / Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi / 2012 / Cilt: 30 - Sayı: 1
Algılanan iş yükünün tükenmişlik üzerine etkisi: İşaile çatışmasının aracı rolü
- Sayfa
- 147–172
- DOI
- —
Özet
Bu çalısmanın temel amacı, is yükü ve is-aile çatısmasının katılımcıların hissettikleri tükenmislik üzerindeki etkisini belirlemektir. Çalısmada yaptıkları isin özel yasamlarını etkiledigini (is-aile çatısması hisseden) ve is yüklerinin fazla olduguna inanan çalısanların kendilerini basarısız ve duygusal yönden tükenmis hissetme; yaptıkları isten kendilerini uzaklastırma ve ise karsı negatif tutuma sahip olma egilimlerinin fazla olacagı varsayılmıstır. s-aile çatısmasının is yükü ile tükenmislik boyutları (duygusal tükenme, ise karsı duyarsızlasma ve kisisel basarı noksanlıgı) arasındaki iliskiye kısmi aracılık ettigi düsünülmüstür. Çalısmaya özel ve kamu bankalarında çalısan yüz elli bir kisi katılmıstır. Çalısanlardan is-aile çatısması, is yükü ve tükenmisligin üç boyutuyla ilgili maddeleri degerlendirmeleri istenmistir. Sonuçlar genelde beklenildigi gibi bulunmus; is yükü ve is-aile çatısması arttıkça çalısanların kendilerini daha fazla tükenmis, bıkkın ve yılgın hissettikleri; is yerindeki olumsuzluklara tepki olarak yaptıkları ise karsı duyarsızlasıp, negatif tutumlar benimsedikleri saptanmıstır. Ayrıca is yükünün fazla olmasının is-aile çatısmasını bu çatısmanın da duygusal tükenme ve ise karsı duyarsızlasma/sinik tutumları arttırdıgı tespit edilmistir. Tükenmisligin boyutlarından biri olan kisisel basarıdaki noksanlıgının is yükü ve is-aile çatısmasından etkilenmedigi açıkça gösterilmistir. Elde edilen verilerin kuramsal ve uygulamaya yönelik sonuçları ele alınmıstır. Çalısmanın güçlü yönleri ve sınırlılıkları ile birlikte gelecekteki çalısmalar için bazı önerilerde bulunulmustur.
Abstract
The main purpose of the present study was to examine the effects of perceived workload and work-family conflict on burnout felt by employees. High work load and work-family conflict was assumed to increase emotional exhaustion and cynicism toward work while diminishing sense of accomplishment. Work-family conflict was expected to partially mediate the relationship between workload and the dimensions of burnout (i.e., emotional exhaustion, cynicism, and diminished personal accomplishment) A total of 151 people working at private and public banks filled out the questionnaire. Participants rated the items measuring perceived workload, workfamily conflict and three dimensions of burnout. In general, the results were found as expected. As employees experienced more work-family conflict and believed workload to be more than they could handle, they were more likely to feel emotionally exhausted; become cynical and indifferent towards the work in response to adverse conditions. In addition, high work load was found to increase work-family conflict, which in turn increased emotional exhaustion and cynicism. Contrary to expectations, lack of personal accomplishment, which is one of the burnout dimensions, was not related to increased workload and workfamily conflict. The results are discussed together with the implications, strengths and limitations of the study. Some suggestions for future research are made.