Soğuk Savaş Sonrası Dönemde NATO - AB İlişkilerinde Rekabet-İşbirliği Analizi ve Türkiye Faktörü

Competition-Cooperation Analysis in the NATO - EU Relations in the Post Cold War Era and the Factor of Turkey

Özet

“Doğu Bloğunun ortadan kalkmasıyla başlayan dönemde hem Avrupa bütünleşmesi hem de Atlantik ittifakı bir dönüşüm süreci içerisine girmiştir. Bu dönemde her iki örgüt için de başat güçlerin öncülüğünde yeni oluşumlar hazırlanmıştır. Artık NATO’ya ihtiyacın kalmadığı inancı AB’nin yeni bir güvenlik oluşumu yaratmasının yolunu açmış ancak ABD önderliğinde NATO, bu süreçte AB’yi kontrol altında tutmayı başarmıştır. Ne varki Balkanlarda çıkan katliamlar sırasında AB’nin pasif kalması, 1998 St. Malo sürecine giden yolun önünü açmış ve AB için NATO’dan bağımsız bir ordu kurma fikri gün yüzüne çıkmıştır. Bu süreçte NATO ile AB arasında işbirliği bulunurken aynı zamanda bir rekabet de başgöstermiştir. Bu bağlamda NATO’nun en önemli müttefik ülkelerinden biri olan ve ayrıca AB ile müzakere süreci devam eden Türkiye’nin, bu kapsamda yeri tartışma konusudur. Nitekim operasyonel anlamda büyük ölçüde NATO’ya bağlı Avrupa ordusu, Türkiye’nin vetosu ile karşılaşılması halinde kilitlenmektedir. Çalışmada NATO AB arasında Soğuk Savaş sonrası yaşanan rekabet ve işbirliği vurgulanmakta ve bu süreçte Türkiye’nin rolü tartışılmaktadır.”

Abstract

“The European integration and Atlantic alliance initiated a transformation process through an era began with collapsing of the Eastern Bloc. By the mediation of the pioneer powers, the new formations were prepared for both organisations. The abolishment of beliefs on the necessity of NATO paved the way to EU to launch a new security initiative, nevermore US-led NATO accomplished to keep its dominance on the EU. However, EU’s fail to act during the crisis in Balkans, opened the way to 1998 St. Malo process and intention to construct an army independent from NATO became apparent. There has been a rivalry between NATO and EU whilst keeping the cooperation in this process. In this context Turkey’s position is quite controversial due to its position in NATO as one of the most sigifnicant ally and a candidate maintaining her negotiation process with the EU. However, the European security initiatives which has depended to NATO operationally has been locked in case of Turkey’s veto. In this research the cooperation and competition between NATO and EU lived after the Cold War period was emphasized and the role of Turkey was discussed in this conflict.“