Türkiye'de Karaciğer Transplantasyonu Sonrası Alıcıların İlaç Uyumsuzlukları

Özet

Karaciğer transplantasyonu sonrası alıcıların ilaç uyumsuzluklarını açıklamaktır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı, niteliksel bir araştırmadır. Araştırmanın verileri Nisan 2011 ile Haziran 2011 tarihleri arasında karaciğer transplanyasyon polikliniğinde karaciğer nakli yapılan 21 yetişkinden toplanmıştır. Verilerin toplanmasında hasta tanıtıcı bilgi formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Görüşmeler önce teyp aracılığı ile kaydedilmiş, sonra yazılı hale getirilmiş, analiz edilmiş, ana ve alt temalara ayrılmıştır. Bulgular: Verilerin analizinde ilaç uyumsuzluğu, ilaç uyumsuzluğu nedenleri, hemşirelerden beklentiler olmak üzere üç ana tema ve alt temalar ortaya çıkmıştır. İlaç uyumsuzluğu ana temasının alt temaları "doz atlama", "doz geciktirme", "yanlış ilaç" almadır. İlaç uyumsuzluğu nedenleri ana temasının alt temaları "unutma", "yaşam biçimi", s"ağlık bakım sistemi", "yetersiz bilgi", "çoklu ilaç kullanımı" ve "sağlık inançları"dır. Hemşirelerden beklentiler ana temasının alt temaları "mali danışmanlık", "eğitim", ve "ilgi gösterme"dir. Sonuç: Karaciğer transplantasyon alıcıları, bir çok nedenden dolayı ilaç uyumsuzluğu yaşamakta ve ilaç uyumsuzluğunun önlenmesinde hemşirelerden beklentileri olduğunu ifade etmişlerdir. Hemşireler ve diğer sağlık profesyonelleri transplantasyon sonrası ilaç uyumsuzluğu olabileceğinin farkında olmalı, ve ilaç uyumsuzluğunu uygun eğitim ve danışmanlıkla önlemelidir

Abstract

The purpose of this study was to explore medication nonadherence in the liver transplant recipients after transplantation. Material and Methods: This was a descriptive qualitative study. Data were collected from 21 adult liver transplant recipients in a liver transplantation outpatient clinic from April 2011 till June 2011, when sufficient data accrued. A patient characteristics form and a semi-structured interview were used for data collection. Interviews were recorded, transcribed, analyzed and sorted into themes and subthemes. Results: Three main themes, namely "medication nonadherence", "causes of medication nonadherence" and "expectations from nurses", were formed and each of them had several subthemes. Subthemes for medication nonadherence were "skipping doses", "delaying doses" and "mistaking medication". Subthemes for causes of medication nonadherence were "forgetting", "life-style", "health care system", "insufficient knowledge", "multiple medications use" and "health beliefs". Subthemes for expectations from nurses were "financial guidance", "education" and s"howing interest". Conclusion: The liver transplant recipients had medication nonadherence for many reasons and expectations from nurses for prevention of nonadherence. Nurses and other health professionals should be aware of causes of drug nonadherence in the liver transplant recipients after transplantation and should be able to provide them with appropriate counseling and education