UNSURLAR VE PSYKHÊ ARASINDAKİ RABITANIN KURULMASINDAKİ ONTOLOJİK GÜÇLÜKLER

ONTOLOGICAL DIFFICULTIES IN THE CONSTRUCTION OF THE RELATION BETWEEN THE ELEMENTS AND PSYKHÊ

Özet

Aristoteles doğal cismin canlı olmaklığının ilke ve nedeni olarak psykhê‟yi gösterir. Psykhê‟nin doğal cismin ilke ve nedeni olmak itibariyle bilinmesi doğanın bilinmesi için ilk sırada gelir. Doğada olanlar ise unsurlar veya basit cisimlerin (su, hava, ateş, toprak) bir araya gelmesinden oluşurlar. Basit cisimler aslen yukarı ve aşağı olmak üzere iki çeşit doğrusal hareket icra ederler. Bunlara doğal hareketler de denir. Canlı ya da cansız, doğal cisim unsurların bir araya gelmesinden oluştuğundan hareketleri de bu dört unsurun doğal hareketleri ile ilişkili olmak zorundadır. Canlı cisim hayatı haiz cisim olarak üç temel hareketle (beslenme, büyüme, bozulma) teşhis edilir. Hayatın ilkesi olarak psykhê, hayatı kendisinde potansiyel olarak barındıran cismin ilk gerçekleşmesi olarak tanımlanır. Psykhê, cisimden bağımsız bir varolan değildir. O cisimde içkin bir ilke olarak vardır. Cisimde olmak itibariyle, cismi oluşturan unsurların bileşimi ile de rabıtası olması gerekir. Bununla birlikte unsurların doğal hareketleri ile ilke ve nedeni psykhê olan hayatı haiz cismin hareketleri arasında unsurlardan kaynaklanmayan başka hareketler teşhis edilir. Teorik güçlük, unsurlar ve doğal hareketleri ile unsurlardan oluşan canlı cisimde içkin bir ilke olarak varolan psykhê‟nin cisimde neden olduğu hayat hareketlerinin ilişkilendirilmesinden gelmektedir. Bu çalışma bu tür bir güçlüğün başlangıç analizi mahiyetindedir.

Abstract

Aristotle shows psyche as the principle and cause of life in a natural body. For understanding nature, one has to know that understanding psyche comes first as the principle and cause of natural body. As for Aristotle, natural beings are composed of elements (water, air, fire, soil) or simple bodies. Fundamentally, simple bodies carry out two types of linear movements, which are up and down which can also be called natural movements. Live or lifeless, because the natural bodies composed of elements coming together, their movements have to be consistent with the movements of these four elements. Natural body‟s life is recognized with three essential movements (self-sustenance, growth and decay). Psyche is defined as the first entelekhia of a natural body containing life potentially in itself. Psyche does not exist separately without body. As a principle, it is inherent in the body. As being within the body, it has to be binding with the combination of the elements that creates body. In addition to this, some other movements in living beings are identified that are not originated from the natural movements of elements composing living bodies. Theoretical difficulty comes from the association of life movements caused by psyche as principle of life with natural movements of elements. This study is envisaged to be an introductory analysis of such a difficulty.