NIETZSCHE FELSEFESİNDE İNSANIN AŞILMASI BAKIMINDAN VAROLUŞ PROBLEMİ

Özet

‘Oluş’, ‘beden’, ‘doğa’, ‘özgürlük’ kavramları odağa alındığında Nietzsche felsefesinin bu kavramlara ilişkin güncel tartışmalara katkıda bulunan önemli izlekler sunduğu fark edilmektedir. Özellikle, insanı, diğer niteliklerinden önce canlılığı ve fizyolojisi bakımından konu edinen Nietzsche felsefesi, insanmerkezci olmayan ve tüm canlılık ağını göz önünde bulunduran ontolojik ve epistemolojik yaklaşımların geliştirilebilmesi bakımından önemli bir perspektif sunmaktadır. Ayrıca, hem Nietzsche felsefesinin hem de varoluşçu felsefenin, dönüşüm halinde olan hümanizm tasarımıyla da bağlantısı bulunmaktadır. Bu yaklaşımlar arasındaki temas noktalarından hareketle bu çalışmanın amacı, Nietzsche felsefesinde ‘oluş’ ve ‘varoluş’ meselesinin, çağdaş felsefe tartışmalarına katkısını ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda öncelikle Sartrecı varoluşçuluk ve hümanizm arasındaki bağlantıya değinilecek; daha sonra, Nietzsche felsefesinde insanın, medenî özellikleri ve kültürel örüntüleri odağa alınarak bellek ve unutmanın önemi vurgulanacak; ardından, insanın hayvansallıkla ilişkisi üzerinde durulacak; ve “hayvan ile üstinsan arasına gerilmiş bir ip olan insanın”, “güç istenci” ve “ebedi dönüş” ile bağlantısı göz önünde bulundurularak “insanın aşılması” meselesi değerlendirilmeye çalışılacaktır.

Abstract

The philosophy of Nietzsche offers an important perspective that contribute to discussions of today's philosophy which increasingly involve the concepts of ‘becoming’, ‘body’, ‘nature’, ‘freedom’. Nietzsche’s philosophy that prioritizes human vitality and physiology, provides an important point of view for improving ontological and epistemological approaches against anthropocentrism. In addition, both Nietzsche's philosophy and existential philosophy are linked to humanism which is transforming. From the point of connection between these approaches, the aim of this study is to reveal the effects of Nietzsche’s ‘becoming’ and ‘existence’ to the contemporary philosophical discussions. For this purpose, firstly the relation between existential philosophy of Sartre and humanism will be briefly mentioned; and, the concepts of ‘human’ and ‘animal’ will be focused in Nietzsche’s philosophy; then, it will be tried to evaluate “overcoming human” in regard to “will to power” and “eternal recurrence” through civilised characteristics and cultural patterns of “human who is a rope stretched between the animal and the overhuman.”