Teachers' Expectations and School Administration: Keys of Better Communication in Schools

Öğretmenlerin Görevlerini Daha İyi Yapabilmeleri İçin Okul Müdürlerinden Beklentileri

Özet

Problem Durumu: Okullarda gerçekleştirilen eğitim öğretim hizmetlerinin niteliği büyük oranda öğretmen ve yöneticilerin sergilediği performansa bağlıdır. Hizmet alan veya eğitim öğretim gören öğrencilerin bu iki grubun sergileyeceği performans ve uyum ölçüsünde nitelikli yetişebileceklerini söylemek mümkündür. Bu süreçte öğretim ile birinci derecede sorumlu olan öğretmenlerin okul yönetimi ile uyumlu çalışması ve yönetim tarafından desteklenmesi oldukça önemlidir. Okul müdürlerinin sahip olması gereken temel yeterlikler, liderlik becerileri çerçevesinde şekillenmektedir. Örgüt yapısının anlaşılması problemin iyi analiz edilmesi, eylem ve davranışlarda örneklik sergilenmesi duruma özgü farklılıkların karar surecinde dikkate alınması ve uyum surecinde bunların gözetilmesi okul müdürlerinin öğretim lideri olarak sahip olması gereken temel beceriler olarak ifade edilmektedir. Yönetim uygulamalarının bağlamsallığı, çok yönlü oluşu, belirsiz doğası ve bireysellikle birlikte kitlesel niteliği eğitim yöneticilerinin stratejik bir bakisi açısına sahip olmalarını gerektirmektedir. Yeni kamu yönetimi anlayışı hesap verme, öğrenici merkezli liderlik, standart ölçütler, bilgi toplumu, küreselleşme, çok kültürlülük gibi temel eğilim ve yaklaşımlar eğitim yönetiminin bağlamını değiştirdiği gibi öğretmen yeterlikleri üzerine yapılan standartlaştırma çalışmalarının da tartışmalı hale gelmesine neden olmuştur. Toplumdaki önemli problemler, temel ideolojik akımlar, çatışmalar, temel değerler, değer buhranı, ekonomik gelişme, is imkânları, yetişkinler hayatında rastlanan önemli yetersizlikler ve değişme yönelimleri arasında olduğu varsayılan karşılıklı neden sonuç ilişkisinin yönetici ve öğretmenler arasında var olmadığını ileri sürmek mümkün değildir. Bu süreçte ortaya çıkabilecek karşıtlıkları çatışma yerine sinerjiye dönüştürmek, öğretmenlerin beklenti ve ihtiyaçlarına cevap verecek ve öğrencilerin daha iyi öğrenmelerine katkı sağlayacak bir yönetim anlayışına bağlıdır. Başarılı okul liderleri, öğretmenlerin görevlerini yerine getirmelerinin ötesinde çok iyi şeyler başarmaları amacıyla olumlu bir okul kültürü oluşturabilmek için okulun kuralları, hedefleri, politikaları ve anlam dünyaları üzerinde etkili olabilecek düzeyde etkili stratejiler izlemek durumundadır. Okulun tüm paydaşları arasında yakınlaşma ve kaynaşma sağlayacak ortamları düzenleyebilen amaçların içselleştirilmesi ve gerekliliği noktasında öğretmenlerle birlikte hareket eden ve bütün personeline değerli olduğunu hissettiren yönetim anlayışının daha etkili olduğu ifade edilebilir. Bu noktada öğretmenlerin beklentilerinin ve bakış açılarının öğrencilerin daha iyi öğrenmesine hizmet edecek bir forma dönüştürülmesi okul müdürlerinin yönetim tarzı ve insana bakış açısıyla doğru orantılıdır. Özellikle okul kültürünün oluşturulması ve kurum kimliğinin belirlenmesi surecinde bu birliktelik önemlidir. Araştırmanın Amacı: Bu araştırmanın amacı öğretmenlerin görevlerini daha iyi yapabilmeleri için okul müdürlerinden beklentilerini tespit etmektir. Bu amaca yönelik olarak okul müdürü davranışlarının öğretim liderliği yaklaşımı açısından değerlendirilmesi, irdelenmesi ve analiz edilmesi hedeflenmiştir. Araştırmanın Yöntemi: Bu araştırma nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim desenine göre tasarlanmış ve veriler açık uçlu sorulardan oluşan bir görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. Derinlemesine bilgi toplayabilmek ve katılımcıları herhangi bir madde ile sınırlamamak için açık uçlu sorular yöneltilmiş ve konu hakkında söylemek istedikleri konusunda tamamıyla özgür olmaları amaçlanmıştır. Çalışma grubu 2013 yılında Düzce il ve ilçelerinde görev yapan bütün öğretmenlerden oluşmaktadır. Üniversitesine bağlı fakülte ve yüksekokullara devam eden 348 öğrenci araştırma grubu olarak belirlenmiştir. Branş, kademe, il, ilce, cinsiyet ve kıdem gibi herhangi bir sınırlama olmaksızın bütün öğretmenlerin konu hakkındaki görüşlerini almak için e-mail ile veriler toplanmıştır. 677 öğretmen açık uçlu sorulardan oluşan sorulara cevap vererek araştırmaya katılmıştır. Öğretmenlerin görevlerini daha iyi yapabilmeleri için okul müdürlerinden beklentileri ve okul müdüründe olması gereken nitelikler konusunda öğretmen görüşleri alınmış ve analiz edilmiştir. Görüşme formu hazırlama surecinde ayrıntılı literatür taraması yapılmış ve öğretmenlerin okul yönetimi hakkındaki beklenti ve görüşlerine ilişkin temel kavramlar tespit edilmiştir. Verilerin analizinde betimsel ve içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Buna göre elde edilen veriler düzenlenerek kodlanmış, kodlanan verilerden temalar oluşturulması yoluna gidilmiş ve bu doğrultuda bulgular tanımlanmış ve yorumlanmıştır. Kavramsal çerçeve ile uyumlu veriler bulgular halinde tanımlanmıştır. İki araştırmacı tarafından bağımsız olarak yürütülen analizler sonunda ulaşılan ortak kavramlar ve temalar araştırma bulguları olarak sunulmuştur. Araştırmanın Bulguları: Araştırma sonucunda öğretmenlerin okul müdürlerinden beklentileri altı tema altında toplanmaktadır. Öğretmen görüşlerinin büyük oranda anlayış ve destek boyutunda toplandığı görülmektedir. Bu boyutta ortaya çıkan alt temalar destek olma, empati kurma, saygı gösterme, ödüllendirme ve değer verme seklindedir. Öğretmenler genel olarak okul müdürlerinin eğitim ve öğretimle ilgili konularda kendilerine anlayış göstermelerini, destek olmalarını, empatik yaklaşmalarını ve değer vermelerini istemektedir. Okul müdürlerinden beklentiler boyutunda öğretmen görüşlerinin yüzde 13'u liderlikle ilgilidir. Öğretmenler okul müdürlerinden kendilerini yenileme, inisiyatif kullanma ve sorun çözme konusunda beklentiye girmektedir. Öğretmenlerin yaklaşık yüzde 12'si okul müdürlerinin eşitlik ve adalet boyutundaki davranışlarına vurgu yapmaktadır. Alt temalar olarak davranışlarda ve tutumlarda eşit ve adil davranma ve ideolojik değerlendirmelerde bulunmama ifadeleri on plana çıkmaktadır. Okul müdürlerinden beklentilerle ilgili öğretmen Görüşlerinin yüzde 11 oranında iletişim boyutunda topla

Abstract

Problem Statement: The quality of education carried out in schools depends largely on the performance of teachers and school principals in cooperation. İt is possible to say that a qualified education of students depends on the performance and compliance degree of these two groups. İn this process, teachers' having the primary responsibility for teaching in compliance with school administration and supported by administration is very critical. For a more qualified education/teaching school, principals should support their teachers as an institutional leader responding to their expectations and needs. Purpose of the Study: The aim of this study is to determine teachers' expectations from school principals so that they can do their jobs better. Teachers included in the study were asked what they have expected and hoped from principals while they were teaching. Method: A qualitative research methodology was employed, using phenomenology to collect and analyze the interpretations and meanings of teachers' expectations as drawn from their responses to open ended semi structured questions. The research group consists of volunteer teachers who were employed in the district and province of Duzce city in Turkey. Teachers were invited to fill out the open ended form consisting of a single question via e-mail. A total of 677 volunteer teachers participated in this study: some of whom gave more than a single response, whereas some preferred short responses. Findings and Results: In the finding section of the study, which aimed to investigate and analyse the teachers' expectations and opinions, a major category and eight subcategories were identified. When analyzing the expectations of teachers from principals, it was evident that nearly onefourth of the expectations were centered on the subcategories of comprehension and support (25 percent). Subsequently, satisfaction with the current administration (21 percent), leadership (13 percent), justice and equality (12 percent), communication (11 percent), physical equipment (9 percent), school development (9 percent) and no expectation (2 percent) followed. Consequently, value based informal behaviors such as appreciation, cooperation, consulting, respecting, fairness, confidence, and motivation were emphasized most often by the teachers. Conclusions and Recommendations: The concepts and themes generally focused on human relationships, meaning that behaviors of principals should be shaped by considerations of leadership and communication. Communication, empathy, and initiative are the concepts teachers paid the most attention to throughout the study, and these are the psychological characteristics that principals need to adapt most whatever their preferred leadership style has been. Having a considerate style of administration and providing support for teachers were the core recommendations of the research.