KİREÇLE STABİLİZE EDİLMİŞ KİL ZEMİNLERİN DAYANIMINA GECİKMİŞ KOMPAKSİYONUNETKİSİ

Özet

Kil zeminlerin kireç katkısı kullanılarak stabilizasyonu hem ekonomik hem de çevresel etkilerden dolayı en çok tercih edilen yöntemdir. Stabilizasyon sonrası zeminin mühendislik özelliklerinde ortaya çıkan gelişme, kireç katkılı zeminlerin dolgularda kullanılmasına imkan tanır. Dolguda kullanılmak için farklı kompaksiyon enerjilerinde arazide sıkıştırılarak yerleştirilmeleri sırasında oluşması muhtemel sıkışma gecikmesi, katkılı zeminlerin performansı üzerinde önemli bir etkiye neden olur. Bu çalışmada bir yol projesinden alınan zemin örneklerinin çeşitli oranlarda sönmüş kireç katkısı ile karıştırıldıktan sonra gecikmiş kompaksiyonun zeminlerin dayanım özellikleri üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Bu kapsamda, yüksek (CH) ve düşük (CL) plastisiteli iki ayrı kil zemin numunesine kuru ağırlıklarının % 0, 3, 6, 9, 12 ve 15’i oranında kireç eklenerek hazırlanan örnekler üzerinde, karışımdan hemen sonra ve yedi gün sonra Standart Proctor düzeyinde kompaksiyon deneyleri yapılmıştır. Gecikmiş kompaksiyonun ve kireç katkı yüzdesinin hem kompaksiyon karakteristiklerine hem de serbest basınç dayanımına (SBD) olan etkisini araştırmaya yönelik olarak toplam 22 adet kompaksiyon deneyi ve takibinde de kürsüz, 7 gün ve 28 gün küre bırakılan örnekler üzerinde de toplamda 64 adet serbest basınç deneyi yapılmıştır. Gecikmiş kompaksiyonun SBD değerleri üzerindeki etkisi 28 gün boyunca kürde bırakılan örneklerde çok daha etkili olmuştur. Kireç katkısı ile yapılacak zemin stabilizasyonunda, özellikle uzun süreli gecikmiş kompaksiyon, zemin türüne bağlı olarak dayanım üzerinde önemli etkilere neden olduğu belirlenmiştir.

Abstract

Stabilization of clay soils using lime additive is the most preferred method due to botheconomic and environmental effects. The improvement in the engineering properties ofthe soil after stabilization allows the use of lime-added soils in fillings. Compaction delaythat may occur during the placement by compacting in the field with differentcompaction energies for use in the filling causes a significant effect on the performanceof additive soils. In this study, the effects of delayed compaction in soil strength propertieshave been investigated after mixing soil samples provided from a road project withhydrated lime. On the samples which contain high (CH) and low (CL) plasticity clay soilsmixed with (0, 3, 6, 9, 12, 15% by dry weight) lime, compaction tests have been conductedwith the Standard Proctor level right after mixing and after 7-day-cured. In order toinvestigate the effect of delayed compaction and lime additive percentage on bothcompaction characteristics and strength, a total of 22 compaction tests and a total of 64unconfined compressive strength (UCS) tests were carried out on samples that were leftuncured, 7 days and 28 days cure. The effect of delayed compaction on UCS values wasmuch more effective in samples left on cure for 28 days. It has been determined that insoil stabilization with lime additive, especially long-term delayed compaction causessignificant effects on the strength depending on the soil type.