Hazırlık zamanı kaynaklı üretim kayıplarını enazlayan çok amaçlı bir çizelgeleme algoritması

A multiobjective scheduling algorithm to minimize production loss based on setup times

Özet

Bu çalışmada; sipariş üzerine üretim yapan, ürün çeşitliliği fazla, sipariş adetleri küçük ve üretimin akış tipi olduğu bir üretim sürecinin çizelgelenmesi problemi ele alınmıştır. Söz konusu süreçte ürünler, birden fazla işlem noktasına sahip bir üretim hattında işlem görmektedirler. Ürünlerin tümü için işlem sıraları aynıdır ancak hazırlık zamanları sıralamaya bağlı olarak değişmektedir. Bu özellikleri taşıyan üretim hatlarının çizelgelerini hazırlamak üzere bir algoritma geliştirilmiştir. Bu algoritma, hazırlık süresi kaynaklı üretim maliyetlerini ve teslimi geciken ürün sayısını en küçüklemek amaçlarına sahip olup sezgiseldir. Ürünleri, müşteri terminleri izin verdiği sürece hazırlık zamanları enküçük olacak şekilde sıralar. Bu aşamada göz önünde bulundurulması gereken bir diğer nokta da hazırlık zamanı kaynaklı maliyetlerdir. Eğer ürünlerin üretim parti büyüklükleri, hazırlık zamanlarından doğan maliyetleri karşılayacak üretim miktarının altında kalırsa, ilgili ürünün üretiminden zarar edileceği açıktır. Bu amaçla öncelikle tüm ürünler için başabaş noktaları hesaplanarak, ekonomik üretim miktarları belirlenmekte ve üretim çizelgesi hazırlanırken hiçbir partinin bu miktarın altında kalmaması hedeflenmektedir. Ayrıca algoritma müşteri terminlerinin ve siparişlerinin sık sık güncellenmesinin gerekebileceği durumları göz önünde bulunduracak esnekliğe de sahiptir. Algoritma MS Excel VBA ile kodlanmış ve bir firma için uygulaması yapılmıştır.

Abstract

A processing sequence is simply the order in which the jobs are processed through the machines. We address a job sequencing problem with setup times that arises in real-world production planning contexts. One of the serious problems for suppliers is the modification of production plans and sequences which may occur frequently due to the customer needs. When the planners are faced with such cases, usually there is not enough time for preparing a new efficient plan because of the due dates. In the production system under consideration, there is no systematic approach for sequencing jobs and this situation causes considerable set-up costs. The jobs have the same order on the machines. A heuristic algorithm to minimize the tardiness rate and the production loss caused by setup times is developed. The algorithm is coded in Microsoft Excel VBA environment.