RİVAYETLERİN SÜBÛTUNU TESPİTTE ANLAMANIN ETKİSİ

Özet

Hadis ilminin iki temel amacından birisi olarak zikredebileceğimiz bir hadisinHz. Peygamber’e ait olup olmadığının tespiti farklı anlamaların ve ictihadiliğintezahür ettiği bir alandır. Çalışmamızda bu durum, müelliflerin metin karşısındakiduruşları dikkate alınarak tartışılmaya çalışılmıştır. Çalışmada anlayanınfarklı metinlere referansla rivayetin sıhhatine dair karara ulaşması “metinlerarasıokuma” olarak vasıflandırılırken, metnin kendi içyapısına bağlı olarak rivayetinsıhhatine ilişkin bir karar vermesi de “metin-içi okuma” olarak tavsif edilmiştir.Kişinin kendi zihin dünyasının rivayetin sıhhatinin tespitindeki etkisi ise“metin-üstü/dışı okuma” olarak sınıflandırılmıştır. Bu makale, bu üç temel yaklaşımbağlamında anlayanın rivayet karşısındaki tutumunun ve ona yaklaşım tarzınıntespit sürecindeki etkisini örneklerle tartışmayı; öznellik ve nesnellik bağlamındahadis rivayetlerinin sıhhatinin tespitinde anlayanın rolünü ele almayı amaçlamaktadır.