TEFSİR İLMİNDE RİVAYET ALGISI

Özet

İslâm ilimlerinde, her ilmin rivayetlere bakışı aynı değildir. Hadis, rivayetlerinisnadlı olarak nakledilmesini önceler ve buradan hareketle sahih ve uydurmaolanını tespit etmek ister. Tefsir ise rivayetleri tahkik ve tenkit noktasında Hadiskadar titiz davranmaz. Bu sebeple müfessirler, birçok rivayeti tefsirlerinde zikrederler.Hadisciliği ön plan çıkan müfessirler de tefsir amaçlı zikrettikleri haberlerinsıhhati ve isnadlı zikredilmesi noktasında diğer haberlerdeki gibi daha dikkatlidavranmazlar. Bu, onların tefsir rivayetlerine karşı farklı bir bakış açısına sahipolduğunu göstermektedir. Tefsir rivayetleri, sadece merfu, mevkuf ve maktu haberlerdenoluşmaz; aksine, ayetlerin anlamını tespit etmeye yardımcı olan hertürlü bilgiyi aktaran nakillerden teşekkül etmektedir. Bu, tefsirde rivayetin bilinenmanada rivayetten farklı anlaşılması gerektiğini bizlere ifade etmektedir. Bunoktalar dikkate alınarak, bu makalede, genel olarak rivayetten ne anlaşıldığı verivayetin işlevi üzerinde durulacak. Temel sorun olarak da Tefsir’de rivayetin mahiyeti ve tefsir rivayetlerine bakış tartışılacaktır.