Eski Çağlarda Çukurova'nın Tarihi Coğrafyası ve Kizzuwatna (Adana)Krallığı'nın Siyasi Tarihi

Historical Geography of Cilici-Çukurova and Political History of the Kongdom of Kizzuwatna at Adana

Özet

Anadolu insanoğlu tarihinin tüm safhalarını yaşamıştır. Araştırma eksikliğinden kaynaklanan bazı boşluklar olmakla birlikte, Çukurova’nın da bu tarihi olguya katıldığı anlaşılmaktadır. Antakya civarındaki Musadağ ve bugün maalesef içi doldurulup fosseptik çukuru olarak kullanılan Taşucu’undaki Sırtlanini Mağarası’nın açık seçik gösterdiği gibi, insanlar bu bölgede daha Paleolitik Çağlarda yaşıyorlardı. Bölgede ileride yapılacak daha titiz araştırmalar, bu tür taş devri sığınak ve barınaklarının sayısının kesinlikle artıracaktır. Adana ve çevresi M.Ö.II. Binyıldan günümüze dek çeşitli isimlerle anılagelmiştir. Şimdiye dek belirlenebilen en eski isim Kizzuwatna’dır. Kizzuwatna tarihi şuradan buradan elde edilen darmadağın bilgilerle, alelacele yamanmış bir bohçaya benzer. Bu bilgiler de, komşu ve çağdaş devlet veya kültür merkezlerinin yazılı kaynaklarından, yani Kültepe’de ele geçen (Kayseri) Eski Asurca belgeler, Hititler’in başkenti Boğazköy – Hattuşa’daki Hititçe, Hurrice ve Luvice belgelerden, Asur, Babil, Ugarit ve Mısır menşeli kaynaklardan, arkeolojik buluntular ve nihayet tarihi coğrafya açısından coğrafi ve jeolojik gözlemlerden elde edilmiştir.

Abstract

The following two studies on the historical geography and history of Kizzuwatna, classical Cilicia, are to be considered as preliminary results of a larger, more comprehensive project that will cover the physical and historical geography as well as the regions political history from the Stone Age down to the end of the Byzantine period. The monograph will try to give “flesh and blood” so to speak to a dull history of a buffer zone that lie between the great political powers that occupied the region, namely the Hittites, Mesopotamians states, Egyptians, Greeks, Persians, Romans, Arabs, Byzantines, and Turks. Because of the popularity the Hittite Queen Puduhepa and urgent need for an up-to-date account on her biography, am entire appendix will be dedicated to her. Archaeological topics will be dealt with be Dr.K.Serdar Girginer of Çukurova University, Adana. The historical section of the article is based on all the available archaeological and linguistic material from various sources and archives, and begins with an accurate outline of the prehistoric periods of the region. We know that the region was occupied in the stone age. In Sirtlanini, modern Tasucu, a natural cave with stalactites and stalagmites, watercourses, and natural benches, Dr.I.K. Kökten discovered 1957 Palaeolithic implements made of flint. Sadly, the cave has been stripped of its natural beauty and, with the permission of local municipal authorities, serves as a cesspool of apartments. To date, no native archives from Kizzuwatna have been found; therefore, the history of the country in the second millennium B.C.E. can only be reconstructed on the basis of written sources from Hattuša-Boğazköy, the Hittite capital of the time, and other Near Eastern archives. The usage of cuneiform texts in Akkadian, Hurrian, Hittite, and other Hieroglyphic Luwian texts indicates clearly that the Kizzuwatneans were acquainted with these writing systems from at least 2000 B.C.E.