Öğretmenlerin Mesleklerine Yönelik Tutumlarını Yordayan Değişkenlerin CHAID Analizi ile İncelenmesi

Examination of the Variables that Predict the Attitudes of Teachers towards Their Profession Using the CHAID Analysis

Özet

Bu araştırmada, öğretmenlerin mesleklerine yönelik tutumlarıüzerinde anlamlı etkisi olan bağımsız değişkenlerin belirlenmesi veönem sırasının ortaya konulması amaçlanmıştır. Değişkenlerarasındaki ilişkinin incelenmesi nedeniyle bu çalışma, ilişkisel(korelasyonel) bir araştırma niteliğindedir. Bu araştırma; 2018-2019eğitim-öğretim yılı güz döneminde, Diyarbakır il merkezinde görevyapan 515 öğretmen ile gerçekleştirilmiştir. Veriler; “Kişisel BilgiFormu” ve “Öğretmenlik Mesleğine Yönelik Tutum Ölçeği” iletoplanmıştır. Ölçek; 32 maddeden ve üç boyuttan oluşmaktadır.Verilerin analizinde; betimsel istatistikler, İki Aşamalı KümelemeAnalizi ve CHAID Analizi kullanılmıştır. Yapılan analizlerneticesinde; öğretmenlik mesleğine yönelik tutum ölçeğinin altboyutlarından olan sevgi, tatmin ve değer boyutları üzerindeöğretmenlerin çoğunluğunun olumlu tutuma sahip olduğu tespitedilmiştir. Sevgi, tatmin ve değer boyutları üzerinde etki düzeyi enyüksek olan yordayıcı değişken, “çalışılan kuruma hissedilenbağlılık düzeyi”dir. Öğretmenlerin büyük bir kısmı çalıştıklarıkuruma, çok ve orta düzeyde bağlı olan öğretmenlerdenoluşmaktadır. Çalıştıkları kuruma yüksek düzeyde bağlı olanöğretmenler, düşük düzeyde bağlı olan öğretmenlere göre dahaolumlu tutuma sahiptirler. Sevgi boyutu üzerinde anlamlı etkisiolan diğer yordayıcı değişkenler sırasıyla “maaşı yeterli bulupbulmama durumu”, “cinsiyet”, “okulların sosyoekonomikdüzeyleri”; tatmin boyutu üzerinde anlamlı etkisi olan diğeryordayıcı değişkenler “kıdem”, “maaşı yeterli bulup bulmamadurumu”, “öğrenim durumu”, “cinsiyet”; değer boyutu üzerindeanlamlı etkisi olan diğer yordayıcı değişkenler ise “okullarınsosyoekonomik düzeyleri”, “cinsiyet” ve “öğrenim durumu”dur.

Abstract

In this study, it was aimed to determine the independent variables that have a significant effect on the attitudes of teachers towards their profession and to reveal the order of importance of these variables. This is a relational (correlational) research since the relationship between the variables has been examined. The research was carried out with a total of 515 teachers working in Diyarbakır provincial center during the fall semester of the 2018-2019 academic year. "Personal Information Form" and “the Attitudes towards Teaching Profession Scale” were applied to the teachers who participated in the study. The scale consists of 32 items and three dimensions. Descriptive statistics, Two-Stage Clustering Analysis and CHAID Analysis were used to analyse the data collected. The majority of the teachers have a positive attitude towards the love, satisfaction and value sub-dimensions of the attitudes towards teaching profession scale. The predictor variable with the highest effect on the dimensions of love, satisfaction and value was found to be “the level of attachment felt towards the institution”. The majority of the teachers are either highly or moderately attached to their institutions they are working for. Teachers, who are highly attached to their institutions, have a more positive attitude compared to those who have a low level of attachment. Other predictive variables with a significant effect on the dimension of love are “whether they are satisfied with the salary”, “gender”, “socioeconomic levels of schools”; the other predictive variables that have a significant effect on the dimension of satisfaction are “seniority”, “whether they are satisfied with the salary”, “educational background”, “gender”; and the other predictive variables that have a significant effect on the dimension of “value” are, “socioeconomic levels of schools”, “gender” and “educational background”.